WaterDiplomacy
عنوان گروه یا کانال:

WaterDiplomacy


توضیحات: بررسی و تحلیل فرصت ها، چالش ها و مشکلات سیاستگذاری و دیپلماسی آب در کشور و منطقه LinkedIn: https://www.linkedin.com/groups/4064413 ٌWeblog: http://waterdiplomacy.roomfa.com/
شناسه: waterdiplomacy@
تعداد اعضا: 516
WaterDiplomacy

بنام خدا

#دیپلماسی_آب

با توجه به مشکلات و چالش های جهانی آب، ارتباط مستقیم امنیت آبی و غذایی هر کشور با امنیت ملی آن، وجود مشکلات جدی در حوزه آب و محیط زیست در کشور و ویژگی های خاص هیدروپولیتیک کشور ایران، هدف این کانال بحث و بررسی برخی از مهمترین چالش ها، مشکلات و فرصت های سیاستگذاری و دیپلماسی آب در کشور می باشد. مشتاقانه پذیرای مطالب، نظرات و پیشنهادات دوستان بزرگوار در این زمینه هستیم.
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

#هیدروپلیتیک ایران و واردات آب به کشور
بخش #اول
@WaterDiplomacy

کشور ایران با داشتن حداقل 15 همسایه، بیشترین تعداد همسایه را پس از کشورهای روسیه و چین در دنیا دارا می‌باشد که با تمام همسایه‌های خود نیز مرز مشترک آبی دارد (عکس ذیل). حدود 22 درصد از مرزهای کشور به وسیله 26 رودخانه کوچک و بزرگ مرزبندی شده است. شرایط اقلیمی خشک و بحران آب در این منطقه، صلح و امنیت پایدار را به شدت تهدید می‌نماید. با توجه به نیاز آبی شدید منطقه، پیش‌بینی می‌گردد که بحران آب، عاملی مهم در #تنش ‌ها و تضادهای آتی خواهد بود.

علاوه بر تعدد همسایگان و داشتن مرز آبی با تمام این همسایگان و قرارگیری در منطقه خشک و نیمه خشک دنیا، همسایگی با #عراق و #افغانستان که سال هاست در شرایط جنگ و ناامنی به سر می برند و به شدت به #رودخانه های_مرزی و بین المللی خود وابسته هستند نیز بر اهمیت مسأله افزوده و شرایط مرزی ایران را از منظر هیدروپولیتیک و مدیریت رودخانه های مرزی، بحرانی‌تر کرده است. علاوه بر این، موقعیت ژئوپولیتیک و ژئواستراتژیک ایران و قرار گرفتن در بین ذخایر انرژی خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر بر اهمیت مسائل هیدروپلیتیک ایران افزوده است.

در کنار موارد اشاره شده، موقعیت متفاوت #هیدروپلیتیک ایران در شرق و غرب کشور نیز باعث پیچیدگی بیشتر این مسأله شده است. برخلاف رودخانه‌های شرق کشور، که در اکثر آنها ایران در پائین دست رودخانه قرار دارد، در #رودخانه‌های_مرزی غرب کشور، ایران در بالادست رودخانه ها قرار گرفته است. این بدان معناست که ایران هر گونه ادعایی از کشورهای بالادست خود در شرق کشور داشته باشد، باید به بخش زیادی از آن ها در غرب کشور به عنوان کشور بالادست عمل نماید.

قرار گرفتن ایران بین دو حوضه بسیار پرتنش هیدروپولیتیک آمودریا-سیردریا از یک سو و دجله-فرات از سوی دیگر و همچنین تنش های سیاسی و بحران های ژئوپولیتیک در منطقه غرب آسیا (خاورمیانه)، پیچیدگی های #هیدروپولیتیک ایران را تشدید کرده است. برخی محققان معتقدند که هیچ نقطه ای از دنیا به اندازه آسیای مرکزی (شامل حوضه های آبریز #آمودریا و #سیردریا) مستعد درگیری و تنش بر سر منابع مشترک نیست. در این حوضه، رودخانه آمودریا یکی از پرتنش ترین رودخانه های بین المللی دنیاست که بین کشورهای تاجیکستان، افغانستان، قرقیزستان، ترکمنستان، ایران و ازبکستان مشترک است. بیش از 77 درصد از کل جریان آب حوضه آبریز دریای آرال توسط کشورهای تاجیکستان و قرقیزستان تأمین می شود. این در حالی است که این دو کشور تنها حدود 15 درصد و کشورهای ازبکستان و ترکمنستان حدود 71 درصد از این آب را استفاده می نمایند. به دلیل قدرت سیاسی ازبکستان در منطقه و وابستگی صد در صد ترکمنستان به آب هایی که از خارج از این کشور سرچمشه می گیرند، بیشترین تنش های موجود در این حوضه بین کشورهای ازبکستان، ترکمنستان و تاجیکستان بر سر نحوه استفاده از این منابع آبی مشترک می باشد. از این رو، در این حوضه تنش ها و اختلافات شدیدی بین کشورهای ساحلی بر سر استفاده از منابع آب مشترک وجود دارد.

حوضه #دجله و #فرات نیز به دلیل تنش های سیاسی و قومی پتانسیل بالایی برای تنش و درگیری بر سر منابع آبی مشترک دارد. تنش بین عراق و سوریه در سال 1975 در بهره‌برداری سوریه از سد الثوره و کاهش دبی رودخانه فرات تا مرز یک جنگ تمام عیار پیش رفت و عراق، سوریه را تهدید به بمباران سد الثوره کرد. این اختلاف باعث شد که دو کشور نیروهای خود را در مرزها مستقر نمایند. علاوه براین، نوری مالکی، نخست وزیر عراق در اوایل سال 2012 هشدار داد که در صورت عدم انجام اقدامی سریع برای رفع کمبود منابع آب، ممکن است کشورهای عرب بر سر این موضوع به جنگ با یکدیگر کشیده شوند. درنظر گرفتن مجموعه عوامل ذکر شده فوق بیانگر آن است که ایران یکی از خاص ترین نقاط دنیا از منظر #هیدروپولیتیک می باشد که نیازمند مطالعات عمیق و جدی در این زمینه است که متأسفانه در کشور مورد توجه کافی قرار نگرفته است.
پایان بخش #اول
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

#هیدروپلیتیک ایران و واردات آب به کشور
بخش #دوم
@WaterDiplomacy
با توجه به غیریکنواخت بودن پراکنش بارش در ایران، مسأله کمبود منابع آب در شرق کشور بسیار بحرانی تر از غرب کشور است. از این رو، استفاده از رودخانه های مرزی و یا واردات آب از کشورهای همسایه همیشه به عنوان یکی از راه کارهای این مسأله مطرح بوده است که احداث سد دوستی –پروژه مشترک بین دو کشور ایران و ترکمنستان- یکی از این موارد می باشد. افزایش نیاز آبی در شمال شرق کشور به خصوص شهر مشهد و همچنین اقدامات دولت افغانستان در بالادست رودخانه هریرود بویژه در تکمیل سد #سلما، نگرانی هایی را در جامعه ایجاد نمود و مسوولان را به فکر گزینه های دیگر از جمله واردات آب از کشور تاجیکستان واداشت.
أمین امنیت آبی به عنوان یک پیش نیاز الزامی امنیت غذایی و امنیت ملی به یکی از اصول شناخته شده در مباحث استراتژیک هر کشور تبدیل شده است. همکاری ها و مبادلات آبی بین کشورها نمادی از همکاری های بین المللی و بیانگر پتانسیل بالقوه منابع آبی است. آب بیش از آن که مظهر جنگ و تضاد باشد، می تواند به نماد مشارکت و همکاری بین دولت ها و ملت ها تبدیل گردد. اما در کنار این مسأله باید به این نکته نیز دقت کرد که این همکاری ها باید با مطالعه و در نظر گرفتن تمامی جوانب هیدروپولیتیک منطقه و به ویژه وضعیت کشورهای همکاری کننده در حوضه های آبریز بین المللی باشد. گرچه تأمین امنیت آبی دومین کلان شهر کشور و منطقه شمال شرق کشور امری ضروری و انکار ناپذیر است، ولی باید این نکته را نیز در نظر داشت که وابسته کردن امنیت آبی به منابع آبی خارج از کشور در واقع وابسته کردن بخشی از امنیت آن منطقه است از این رو، هر گونه اقدام، طرح و برنامه ریزی در زمینه تأمین آب و امنیت آبی در کشور باید با در نظر گرفتن تمام جوانب اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، و امنیتی آن و آشنایی کامل با وضعیت و چشم انداز هیدروپولیتیک منطقه صورت پذیرد.

- سرمقاله روزنامه خراسان
http://goo.gl/NNxh7A

@WaterDiplomacy
#دیپلماسی_آب
WaterDiplomacy

#هیدروپلیتیک ایران و واردات آب به کشور
نقشه حوضه های آبریز بین المللی و مرزهای آبی کشور
http://goo.gl/NJTjcE

@WaterDiplomacy
#هیدروپلیتیک ایران و واردات آب به کشور
نقشه حوضه های آبریز بین المللی و مرزهای آبی کشور
http://goo.gl/NJTjcE

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"نکات حقوقی و سیاسی بحران #گردوغبار درغرب کشور"

@WaterDiplomacy

بدون شک، مشکلات #گردوغبار در #خوزستان یک شبه به وجود نیامده است که بتوان بخش عظیمی از آن را یک شبه حل نمود. بنابر مطالعات صورت گرفته، بخش اعظمی از گرد و غبار در خوزستان ناشی از خشک شدن دریاچه ها و تالاب ها در جنوب #عراق و همچنین زمین های بادیة الشام در جنوب شرق #سوریه است. اما مسئله مهم علت خشک شدن این تالاب ها و دریاچه هاست به گونه ای که در گذشته شاهد این مشکلات در خوزستان نبوده ایم.

یکی از علل مهم خشک شدن دریاچه ها و تالاب ها در عراق و سوریه، ناشی از پروژه عظیم #آناتولی یا #GAP با عنوان کامل the South-East Anatolian Development Project (Guneydogu Anadolu Projesi: GAP) در #ترکیه است.

براساس اهداف تعریف شده در این پروژه، بیش از 1.8 میلیون هکتار از زمین های کشاورزی ترکیه زیرکشت رفته و بیش از 27 هزار گیگا وات ساعت برق تولید خواهد شد.

براساس اصلاحات صورت گرفته در این پروژه در سال 2005، ساخت بیش از 22 #سد و 19 طرح #برقابی و توسعه سیستم کشاورزی در حوضه های #دجله و #فرات تا سال 2023 در دستور کار دولت ترکیه قرار گرفته است. تا کنون، نزدیک به 21 درصد از پروژه آبیاری و 74 درصد از طرح های برقابی ترکیه در این حوضه تکمیل شده است.

بنابر اسناد و مدارک موجود، ظرفیت مخازن سدهای موجود و احداث شده ترکیه بر رودخانه فرات، نزدیک به یک و نیم برابر (150درصد) کل حجم آورد این رودخانه می باشد. این در حالی است که بیش از 98 درصد آب کشور عراق وابسته به رودخانه های دجله و فرات می باشد و این میزان برای سوریه بیش از 86 درصد می باشد.

احداث این پروژه ها در بالادست این حوضه، تنش های سیاسی، نظامی و دیپلماتیک بسیاری بین کشورهای ساحلی این حوضه ایجاد کرده است که از آن جمله می توان به تنش ترکیه و سوریه و همچنین تنش سوریه و عراق در احداث سد الثوره اشاره کرد.

برای نمونه، سوریه برای گرفتن حقابه مورد نظر خود از ترکیه به حمایت سیاسی از گروه جدایی طلب P.K.K اقدام نمود تا اینکه براساس پروتکل امنیتی سال 1987 بین سوریه و ترکیه در حوضه آبریز فرات، ترکیه متعهد گردید تا حداقل جریان متوسط سالیانه 500 مترمکعب بر ثانیه را برای سوریه تأمین نماید و به ازای آن، سوریه متعهد گردید که در عدم حمایت از گروه جدایی طلبان ترک P.K.K با ترکیه همکاری نماید.

از سوی دیگر، تنش بین عراق و سوریه در سال 1975 در بهره‌برداری سوریه از سد الثوره و کاهش دبی رودخانه فرات تا مرز یک جنگ تمام عیار نظامی پیش رفت و عراق، سوریه را تهدید به بمباران سد الثوره کرد. این اختلاف باعث شد که دو کشور نیروهای مرزی خود را در مرزهای یکدیگر مستقر نمایند. این مسئله در نهایت با میانجیگری عربستان و شوروی سابق خاتمه یافت.

علاوه بر موارد ذکر شده، کشور ایران در بیش از ده درصد کل آورد رودخانه دجله نقش دارد که برخی اقدامات و سیاست گذاری های صورت گرفته برای مسدود کردن تمام این آب های مرزی به کشور عراق نیز به نوبه خود بر خشکسالی تالاب ها و دریاچه ها در عراق تأثیر بسزایی داشته است. گرچه این تاثیر به اندازه اثرات پروژه آناتولی ترکیه نبوده و قابل قیاس با آن نمی باشد ولی بدون شک، یکی از عوامل اثرگذار بر خشکی دریاچه ها و تالاب ها می باشد.

تصویب طرح ممانعت از خروج آب های مرزی غرب کشور در چشم اندازهای سیاست گذاری کشور در مجمع تشخیص مصلحت نظام و سایر نهادهای تصمیم گیری و سیاست گذاری در مجلس و دولت، تبعات زیست محیطی بسیار متعددی در پی داشته و پاسخ طبیعت به این تصمیم نادرست را به همراه خواهد داشت. چرا که دخالت بی جا و افراطی در طبیعت هیچ گاه بدون پاسخ نخواهد بود.

در پایان باید بر این نکته تأکید نمود که بر اساس مواد پنج، شش و هفت “#کنوانسیون #حقوق استفاده های غیر کشتیرانی از آبراه های بین المللی 1997سازمان ملل” که در سال 2014 وارد مرحله اجرایی شد، کشورهای بالادست حق احداث و اجرای پروژه های زیربنایی آبی را در بالادست رودخانه، به طوری که سبب بروز مشکلات و آسیب های جدی به کشورهای پایین دست شوند، ندارند.

لذا ریشه بحران گرد و غبار در خوزستان و غرب کشور را نباید در غرب کشور و خوزستان، بلکه باید در #ترکیه و #مذاکرات جدی با این کشور جستجو و پیگیری نمود. در غیر این صورت، با توجه به اینکه تا کنون تنها نزدیک به 21 درصد از پروژه آبیاری و 74 درصد از طرح های برقابی ترکیه در این حوضه تکمیل شده است، بدون شک، با تکمیل سایر بخش های این پروژه عظیم، مشکلات و چالش های زیست محیطی حاصل از آن بیشتر دامان کشور به ویژه غرب کشور را خواهد گرفت.


- سرمقاله روزنامه خراسان
http://goo.gl/TRryWe

@WaterDiplomacy
#دیپلماسی_آب
WaterDiplomacy

نکات #حقوقی و #سیاسی بحران #گردوغبار در غرب کشور

http://goo.gl/mE2NPo

@WaterDiplomacy
نکات #حقوقی و #سیاسی بحران #گردوغبار در غرب کشور

http://goo.gl/mE2NPo

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"توافقنامه چابهار فرصت دیپلماسی آب برای تأمین امنیت آبی شرق کشور"

@WaterDiplomacy

«توافقنامه سه‌جانبه بندر چابهار» بین رییس‌جمهور ایران، نخست‌وزیر هند و رییس‌جمهور افغانستان در تهران امضا شد. این #توافقنامه در کنار مزایایی که برای سه کشور از جمله ایران دارد بیش از همه برای #هند و بعد از آن #افغانستان دارای اهمیت بسیاری است.

نکته قابل‌تأمل دراین‌باره آن است که «نارندرا مؤدی» نخست‌وزیر هند در بازگشت از تهران، برای افتتاح سد «#سلما» که با هزینه تقریبی 300 میلیون دلاری هند ساخته‌ شده است، به هرات افغانستان سفر کرد و این سد را افتتاح کرد.

سد سلما که به سد دوستی هند-افغانستان تغییر نام داده شد، در بالادست رودخانه هریرود و در بالادست سد دوستی ایران-ترکمنستان ساخته‌ شده است که از زمان شروع آبگیری آن مشکلات بسیار جدی‌ای برای تأمین آب شمال شرق کشور به‌ویژه شهر #مشهد ایجاد شده است. بدون شک، آبگیری و افتتاح این سد اثرات نامطلوب بسیاری هم از منظر #امنیت_آبی و هم محیط زیستی در شرق کشور ایجاد خواهد کرد. طبق قوانین و حقوق بین‌المللی آب، کشور ایران و به‌ویژه شهر #مشهد دارای حقابه از رودخانه #هریرود است.

علاوه بر سد #سلما، دولت #افغانستان از سال 2013 ساخت سد «#پاشدان» در یکی از سرشاخه‌های رودخانه هریرود و در بالادست شهر هرات را آغاز کرده است. افغانستان یکی از کشورهای پرآب منطقه است که تمام رودخانه‌های اصلی آن از این کشور خارج‌شده و بیش از 90 درصد از آب‌های سطحی این کشور با کشورهای همسایه پایین‌دست آن مشترک است.

بین همسایگان افغانستان، این کشور فقط با ایران و آن‌ هم بر سر رودخانه #هیرمند قرارداد بین‌المللی آبی دارد. ازاین‌رو، متأسفانه هیچ قرارداد و معاهده‌ای بر سر بهره‌برداری از رودخانه #هریرود بین افغانستان و دو کشور همسایه پایین‌دست -ایران و ترکمنستان- وجود نداشته و افغانستان نیز در عمل مایل به مذاکره بر سر بهره‌برداری از این ‌رودخانه نیست. #ایران و #ترکمنستان همواره به ساخت این سدها به دلیل اثرات سوء بر پایین‌دست اعتراض داشته و همیشه خواهان حقابه طبیعی خود از آن بوده‌اند.

از سوی دیگر، کشور #هند نیز برای دستیابی به منافع سیاسی و اقتصادی خود و به‌ویژه مقابله با پاکستان، سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در افغانستان به‌ویژه در حوزه سدسازی در این کشور انجام داده است. ازاین‌رو، تحلیل امنیت آبی شرق کشور که بخش عمده آن به افغانستان وابسته است مساله پیچیده‌ای است که نیازمند «دیپلماسی آبی» قوی در این زمینه است.

با توجه به مشکلات جدی کشور در حوزه آب در شرق کشور به‌ویژه منطقه #سیستان و خراسان، سیاست‌هایی چون «راه» در برابر «آب» و یا «تسهیل دسترسی به بندرها» و «تجارت اقتصادی» در برابر «آب» از راهکارها و گزینه‌های پیش روی کشور در عرصه دیپلماسی آب برای حل مشکلات آبی شرق کشور است.

امید است مدیران و سیاست‌گذاران کشور از این فرصت همکاری که دو کشور #هند و #افغانستان بشدت به آن وابسته‌اند، بیشترین بهره را برای دسترسی و بهره‌وری پایدار از منابع مشترک آب طبق قوانین و کنوانسیون‌های بین‌المللی آب ببرند.

- یادداشت روزنامه صبح نو
http://goo.gl/rs67Zx

@WaterDiplomacy
#دیپلماسی_آب
WaterDiplomacy

#توافقنامه #چابهار فرصت #دیپلماسی آب برای تأمین #امنیت_آبی شرق کشور

http://goo.gl/Q57qbG

@WaterDiplomacy
#توافقنامه #چابهار فرصت #دیپلماسی آب برای تأمین #امنیت_آبی شرق کشور

http://goo.gl/Q57qbG

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#داعش در غرب، #انرژی در شرق"

@WaterDiplomacy

در حالیکه در غرب کشور، بیشترین تأکید خبرها و رسانه ها بر سر مساله بحران #سوریه و #داعش است در شرق کشور، تحولات عظیمی از منظر #ژئوپلیتیک انرژی در حال رخ دادن است که پیامدهای مختلف مثبت و منفی آن شاید در یک دهه آینده مشخص شود.

پروژه خط انتقال برق بین المللی ‏#توتاپ ، پروژه خط انتقال بین المللی گاز ‏#تاپی ، پروژه خط انتقال برق بین المللی ‏#کاسا1000 و همچنین پیمان سه جانبه بندر ‏#چابهار از جمله مواردی هستند که مساله ژئوپلیتیک و امنیت انرژی (آب، برق و گاز) را در سطح بین الملل و بویژه در منطقه بشدت دستخوش تغییر خواهند کرد.

به گواه تاریخ، #ژتوپلیتیک انرژی و دستیابی به منابع انرژی یکی از عوامل مهم و تأثیر گذار در بسیاری از تحولات در تمامی سطوح قدرت در جهان بوده و همیشه یک محور اساسی در سیاست و استراتژی کشورهای بزرگ و صنعتی بوده است. شواهد مختلف بیانگر رقابت جدی کشورهای مختلف صنعتی از جمله آمریکا، روسیه، چین و هند در پشت پرده بسیاری از این طرح ها برای تغییر ژئوپلیتیک منطقه و آینده سیاسی آنها می باشد.

بدون شک، تحلیل سیاست های آبی بویژه #دیپلماسی_آب و #امنیت_آبی کشور بخصوص در حوضه های شرقی از جمله #هیرمند و #هریرود (که بشدت در آنها با چالش مواجه هستیم) و بحث #واردات_آب به کشور بدون درنظر گرفتن این برنامه ها و استراتژی های کلان، نادرست بوده و به خطا خواهد رفت.


http://goo.gl/7NIx8Y

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

#داعش در غرب، #انرژی در شرق

http://goo.gl/7NIx8Y

@WaterDiplomacy
#داعش در غرب، #انرژی در شرق

http://goo.gl/7NIx8Y

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

#دیپلماسی_آب ازنگاهی دیگر
@WaterDiplomacy

درحالیکه بیش ازنیمی از کشور #هند باتنش های ابی شدید و بسیار شدید روبرو است،این کشور باسرمایه گذاری حدود 300میلیون دلاری، سد #سلما رابرای #افغانستان تکمیل کرد
#دیپلماسی_آب ازنگاهی دیگر
@WaterDiplomacy

درحالیکه بیش ازنیمی از کشور #هند باتنش های ابی شدید و بسیار شدید روبرو است،این کشور باسرمایه گذاری حدود 300میلیون دلاری، سد #سلما رابرای #افغانستان تکمیل کرد
WaterDiplomacy

"نامه حضرت امیر (ع) به قرظة بن كعب (یکی از کارگزاران ایشان)"

@WaterDiplomacy


مردانی از اهل ذمة، از حوزه فرماندهان تو گفته اند که در زمین هایشان نهری داشته اند که خشک و پر شده است، پس در مشکلات اقتصادی آنها مطالعه کن، و آن نهر را اصلاح کن و آباد نما، به جان خودمن سوگند، اگر آبادانی شود و مردم تامین گردند بهتر از آن است که از آنجا کوچ کنند و ناتوان گردند، و از انجام کارهائی که به صلاح مملکت است باز مانند.

امّا بعد فان رجالا من اهل الذمّة من عملك ذكروا نهرا فى ارضيهم قد عفى وادّفن و فيه لهم عمارة على المسلمين فانظر انت و هم ثم اعمر و اصبح النّهر فلعمرى لئن يعمروا احب الينا من ان يخرجوا و ان يعجزوا او يقصروا فى واجب من صلاح البلاد والسّلام.

منبع: کتاب سيماى كارگزاران جلد 1

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

WaterDiplomacy

"آیا #دیپلماسی_آب می‌تواند آینده جدیدی را برای دریاچه #ارومیه رقم بزند؟"

@WaterDiplomacy

کارگاه تخصصی دریاچه ارومیه با عنوان "آیا دیپلماسی آب می تواند آینده جدیدی را برای دریاچه ارومیه رقم بزند؟" در دانشگاه های تافتز و آم ای تی برگزار شد. در این کارگاه که با تلاش اساتید و دانشجویان ایرانی دانشگاه های آمریکا برگزار شده بود بیش از 35 مهمان و سخنران از دانشگاه های مختلف به بررسی ابعاد مختلف وضعیت دریاچه ارومیه و همچنین راه کارهای احیای دریاچه پرداختند.

در ابتدای این کارگاه، اساتید و متخصصینی از دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی داخل کشور به ارائه آخرین وضعیت دریاچه و طرح های تصویب شده برای نجات دریاچه ارومیه پرداختند و پس از آن، ابعاد مختلف برخی از مهمترین طرح ها، توسط متخصصین و اساتید ایرانی و غیرایرانی بیش از 25 موسسه علمی مطرح از جمله دانشگاه های تافتز، ام ای تی، #هارواد، جانز هاپکینز، کلمبیا و کالیفرنیا مورد بحث و بررسی قرار گرفت. با امکان پخش زنده این برنامه، علاقه مندان و متخصصان مختلفی از نقاط مختلف دنیا در این نشست علمی شرکت نمودند.

بازتعریف مساله دریاچه #ارومیه، عدم نگاه صرفاً سخت افزاری به مسأله نجات ارومیه، لزوم درنظر گرفتن #تبعات_اجتماعی طرح های نجات دریاچه ارومیه و توجه به مسأله معیشت کشاورزان محلی از جمله مسائلی بود که مورد تأکید و بررسی اساتید و متخصصان امر قرار گرفت. در ادامه نشست، بر لزوم ارتقا توان #تشکل های کشاورزی برای مشارکت در فرآیند تصمیم گیری و تصمیم سازی در طرح های نجات دریاچه تأکید شد. همچنین بازتعریف ساختار #حکمرانی منابع آب حوضه و ایجاد فضای گفتمان بین ذینفعان مختلف حوضه بررسی گردید.

علاوه بر این متخصصان حاضر در این نشست بر این نکته تأکید داشتند که این گفتمان بایستی با کمک دیدگاه "دیپلماسی آب (Water Diplomacy)" در حوضه صورت گیرد. در این صورت طرفین مذاکره به ارزشهای نهفته در همکاری با یکدیگر واقف شده و با اعتماد سازی اجرای طرحهای احیا پایدارتر و موثرتر خواهد بود. همچنین لزوم تغییر نگرش به مساله دریاچه ارومیه از حالت یک مساله خطی به یک مساله پیچیده لازم می باشد که در این صورت افواه عمومی نباید انتظار یک راه حل ساده برای احیا آن را داشته باشند.

ایجاد شبکه ای از متخصصان برای نجات دریاچه ارومیه، ضرورت توجه بیشتر به ابعاد اجتماعی طرح ها و برنامه های نجات ارومیه، ضرورت مطالعات جامع برای اجرای طرح های کاهش مصرف آب کشاورزی و تغییر شغل کشاورزان با زمینه سازی برای فراوری محصولات کشاورزی، توجه جدی به تقویت تشکلهای بهره برداران، ایجاد "سیستم مدیریت و کنترل" توسط مردم محلی و ضرورت آموزش اکولوژی برای مردم حوضه از جمله مسائل مهمی بود که مورد تأکید کارشناسان و متخصصان برای نجات دریاچه ارومیه مطرح گردید.

این کارگاه توسط برنامه دیپلماسی آب و مرکز تحقیقات محیط زیست دانشگاه تافتز، دانشگاه ام آی تی و گروه مطالعات ایران این دانشگاه برگزار گردید. همچنین ستاد احیاء دریاچه ارومیه، دانشگاه تبریز، مرکز تحقیقات مهندسی آب دانشگاه تربیت مدرس، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور، برنامه توسعه سازمان ملل متحد و باشگاه آب دانشگاه ام آی تی حمایت علمی از برنامه داشتند. در آخر نشست، این نهادها بر ادامه همکاری خود برای گامهای بعدی احیای دریاچه ارومیه (به عنوان یک الگوی مشارکت علمی بین المللی چند نهادی) تاکید نمودند.

http://goo.gl/jEprvi

لینک دانلود گزارش کارگاه:
http://goo.gl/rr94iN

فیلم کامل کارگاه در سایت آپارات:
http://www.aparat.com/v/ch9JA

فیلم کامل کارگاه در سایت یوتیوب:
https://goo.gl/6g5ClS



@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"آیا #دیپلماسی_آب می‌تواند آینده جدیدی رابرای دریاچه #ارومیه رقم بزند؟"

عدم نگاه صرفا سخت‌افزاری به مسأله،
لزوم درنظرگرفتن تبعات اجتماعی طرح‌های نجات،
و معیشت کشاورزان

goo.gl/jEprvi

@WaterDiplomacy
"آیا #دیپلماسی_آب می‌تواند آینده جدیدی رابرای دریاچه #ارومیه رقم بزند؟"

عدم نگاه صرفا سخت‌افزاری به مسأله،
لزوم درنظرگرفتن تبعات اجتماعی طرح‌های نجات،
و معیشت کشاورزان

goo.gl/jEprvi

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

WaterDiplomacy

"ابعاد و تبعات اجتماعی طرح‌های #انتقال_آب"

@WaterDiplomacy

بدون شک،سیستم‌های منابع آب به‌عنوان سیستم‌های پیچیده انسانی- طبیعی، علاوه بر ابعاد اقتصادی و زیست‌محیطی، دارای ابعاد #اجتماعی، #سیاسی و امنیتی نیز هستند. این سیستم‌ها دارای اندرکنش پویا و غیرخطی با مسائل اجتماعی، سیاسی و امنیتی در ابعاد محلی، منطقه‌ای، ملی و بین‌المللی هستند. همان‌گونه که درنظرنگرفتن تبعات زیست‌محیطی طرح‌های مدیریت منابع آب می‌تواند چالش‌ها و مشکلات فراوانی را در این حوزه ایجاد كند، درنظرنگرفتن ابعاد و تبعات اجتماعی این طرح‌ها نیز می‌تواند مخاطرات و چالش‌های جدی اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ایجاد كند.

تاکنون مقالات و یادداشت‌های متعددی درخصوص تبعات اجتماعی خشک‌سالی منتشر شده است. اما یکی از سؤال‌های اصلی و مغفول‌مانده در عرصه سیاست‌گذاری کلان آب در کشور آن است که #تبعات #اجتماعی طرح‌های کلان #انتقال_آب چیست؟ آیا طرح‌های کلان انتقال آب در کنار مزایایی که برای آنها شمرده می‌شود، می‌توانند بحران‌‌ها و چالش‌های اجتماعی را در کشور به‌ویژه در کلان‌شهرهای مقصد ایجاد یا تشدید كنند؟

براساس آمار منتشرشده در ٥٠ ‌سال گذشته، نزدیک به ٣٤‌ هزار روستا و آبادی در کشور تخلیه شده‌‌اند. علاوه‌براین، نزدیک به ٢٥ هزار روستا نیز در شُرُف نابودی هستند. از بین عوامل مختلف برای تخلیه و مهاجرت از روستاها و شهرهای کوچک به شهرهای بزرگ و کلان‌شهرها، دسترسی‌نداشتن به منابع #آب، یکی از عوامل اصلی #مهاجرت به حاشیه شهرها بوده است. مقصد اصلی بسیاری از این مهاجرت‌ها، مناطق و حاشیه کلان‌شهرهایی است که کمتر با مشکل کمبود آب دست‌وپنجه نرم می‌کنند. برای نمونه، به دلیل خشک‌سالی‌های گسترده در منطقه سیستان در دهه‌‌های گذشته، بخش قابل‌توجهی از جمعیت این منطقه به استان گلستان و شهر #گرگان مهاجرت كردند. این موج گسترده مهاجرت و تخلیه روستاها به مناطقی که کمتر با مشکلات آب دست‌ به گریبان هستند، می‌تواند پیامدهای اجتماعی بسیاری از جمله افزایش معضلات حاشیه‌‌نشینی و به‌تبع آن، بروز شغل‌های کاذب و همچنین افزایش جرم و جنایت ایجاد کند که بخش مهمی از مشکلات کلان‌شهرهای کشور را شامل می‌شوند.

براساس آمار رسمی منتشرشده در سال جاری، بیش از ١١ میلیون #حاشیه‌نشین در کشور وجود دارند که در مقایسه با آمار سال ١٣٦١، میزان حاشیه‌نشینی در کشور ١٧ برابر شده است. میزان حاشیه‌نشینی در شهر #مشهد، به‌عنوان یکی از کلان‌شهرهای مهم کشور، سه‌برابر میانگین کشوری (٣٦ درصد) است. نزدیک به یک‌سوم جمعیت شهر مشهد، یعنی یک میلیون و ٢٠٠ هزار نفر از جمعیت این شهر حاشیه‌‌نشین هستند که برای ساماندهی این معضل، بسته بودجه دوهزار و صدمیلیاردتومانی به دولت پیشنهاد شده است.

تأمین آب کلان‌شهر مشهد یکی از دغدغه‌های همیشگی مسئولان و سیاست‌گذاران کشوری و استانی بوده است. ازاین‌رو، طرح‌ها و پروژه‌های #انتقال بین‌حوضه‌ای مختلفی از جمله انتقال آب از دریای #عمان به م#شهد، انتقال آب از دریای #خزر به مشهد، انتقال آب از رشته‌کوه‌های #هزار_مسجد به مشهد و همچنین خرید و انتقال آب از خارج از کشور هم‌زمان در حال مطالعه یا اجرا هستند. با توجه به مشکلات گسترده کمبود منابع آب و دسترسی‌نداشتن به منابع آب کافی در مناطق شرقی و مرکزی کشور و استان‌های همجوار خراسان، اجرای پروژه‌ها و طرح‌های انتقال آب سبب افزایش مهاجرت به منطقه و به‌ویژه کلان‌شهر مشهد خواهد شد و در آینده‌ای نه‌چندان‌دور مشکلات حاشیه‌نشینی این شهر افزایش خواهد یافت.

باید بر این نکته دقت كرد که سیستم‌های منابع آب، سیستم‌هایی پویا هستند و تأمین نیاز و تقاضای آب یک منطقه یا یک کلان‌شهر نه‌‌تنها نمی‌تواند مشکلات آب آن منطقه را به ‌طور کامل در میان‌‌مدت و بلندمدت حل کند، بلکه می‌تواند در کوتاه‌مدت، سبب افزایش مهاجرت و در نتیجه افزایش میزان نیاز و تقاضا شود.

مطالعه‌نکردن و درنظرنگرفتن جوانب سیاسی- اجتماعی طرح‌های کلان انتقال آب می‌تواند مشکلات و چالش‌های بسیار مهمی برای شهرهای مبدأ و مقصد ایجاد كند. هرچند که این چالش‌ها و مشکلات را نمی‌توان تنها به شهرهای مبدأ و مقصد محدود كرد، بلکه سایر شهرها و حوضه‌های مجاور و غیرمجاور دخیل و غیردخیل در این حوضه‌ها نیز از تبعات اجتماعی اجرای شتابزده این طرح‌ها مصون نخواهند ماند. طرح‌‌های کلان انتقال آب بین‌حوضه‌ای، اگرچه با توجیه حل بخشی از مشکلات کلان‌شهرهای کشور اجرا می‌شوند، ولی سیاست‌گذاران کشور باید دقت کنند که بخشی‌نگری به این طرح‌ها و مطالعه‌نکردن جامع و همه‌جانبه این طرح‌ها نه‌‌تنها نمی‌تواند مشکلات اساسی این کلان‌شهرها را در میان‌مدت و بلندمدت حل كند، بلکه ممکن است مشکلات و چالش‌های جدی و جدیدی را در حوزه‌های مختلف - از جمله مشکلات و بحران‌های اجتماعی- برای آنها به‌وجود آورد.


- یادداشت روزنامه شرق
http://goo.gl/Xx4zZf

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"ابعاد و تبعات #اجتماعی طرحهای #انتقال_آب"

آیا طرحهای انتقال آب در کنار مزایای آنها، می توانند بحران‌‌ها و چالش‌های اجتماعی را در کشور ایجاد و یا تشدید کنند؟

http://goo.gl/Xx4zZf

@WaterDiplomacy
"ابعاد و تبعات #اجتماعی طرحهای #انتقال_آب"

آیا طرحهای انتقال آب در کنار مزایای آنها، می توانند بحران‌‌ها و چالش‌های اجتماعی را در کشور ایجاد و یا تشدید کنند؟

http://goo.gl/Xx4zZf

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"ساخت #سد های مختلف بر روی #هریرود بعد از افتتاح سد #سلما"

@WaterDiplomacy

سد "سلما" که به سد "دوستی هند-افغانستان" تغییر نام داده شد ماه گذشته با حضور نخست وزیر هند در بالا دست سد "دوستی ایران-ترکمنستان" افتتاح شد. افتتاح و آبیگیری این سد واکنش های مختلف (منطقی و غیرمنطقی) را در فضای رسانه ای و همچنین مجازی در کشور به همراه داشت.

نکته قابل تامل در این خصوص آنست که افغانستان از سال 2013 ساخت یک سد دیگر به نام سد #‏پاشدان را بر روی یکی از سرشاخه های #هریرود آغاز کرده است که تقریباً هیچ خبر، تحلیل و واکنشی نسبت به آن در کشور مطرح نشده است. این پروژه از سوی شرکت هیوادوال و یک شرکت آذربایجانی به ارزش بیش از۱۲۰ میلیون دلار در حال اجرا می باشد.

علاوه بر سدهای #سلما و #پاشدان، دولت #افغانستان نوید ساخت دو سد دیگر بر روی #هریرود را داده تا بتواند بخش‌های دیگر آب‌های هریرود را مدیریت کند.

سد یا بندهای #تیرپل و #گفگان در ولسوالی‌های کهسان و پشتون‌زرغون هرات که کارهای مطالعاتی آن آغاز شده و مسوولان وزارت انرژی افغانستان می‌گویند که طی کم‌تر از یک دهه آینده این سدها نیز بر روی #هریرود ساخته می‌شوند.

رودخانه #هریرود از کوه‌های مرکزی افغانستان (هندوکش) سرچشمه می‌گیرد و با گذر از ولایت‌های غور و هرات از مرز مشترک افغانستان و ایران می‌گذرد و پس از عبور از مرز مشترک ایران و ترکمنستان، وارد کشور ترکمنستان می‌شود. طبق کنوانسیون ها و حقوق بین المللی آب، کشور ایران از رودخانه هریرود دارای حقابه می باشد ولی متاسفانه تاکنون قرارداد مشترکی بین ایران و افغانستان بر سر بهره برداری از این رودخانه منعقد نشده است.


#yjc

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"ساخت #سد های مختلف بر روی #هریرود بعد از افتتاح سد #سلما"

@WaterDiplomacy
"ساخت #سد های مختلف بر روی #هریرود بعد از افتتاح سد #سلما"

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#ايران و اهميت #ديپلماسي_آب برای این کشور"


@WaterDiplomacy

موضوع آب شاید از مقولاتی است که به درستی به اهمیت آن از منظر #ژئوپلیتیکی در سیاست های #ایران توجه نشده است. اگرچه امروزه موضوع "بحران آب" از موضوعاتی است که بر سر زبانها افتاده و روزی نیست که در خصوص مسائل و جوانب مختلف، اثرات و پیامدهای آن از خشک شدن تالاب ها و مصرف ناصحیح و راهکارهای مدیریت آن در داخل بحث نشود، با این حال نقش آب از منظر منطقه ای و بین المللی در سطح تصمیم گیری های #دیپلماسی کلان کشور کمرنگ بوده و یا تحت الشعاع مسائل دیگری از جمله ملاحظات سیاسی و امنیتی، از درجه اهمیت پایین تری برخوردار شده است.

با توجه به نقش محوری منابع #انرژی (اعم از فسیلی و یا پاک) در رشد و شکوفایی توسعه اقتصادی، نظام انرژی از مقولات مهم و تاثیرگذار در نظم ژئوپلیتیکی دنیا بوده است. در این میان، وجود منابع انرژی های فسیلی در منطقه #خاورمیانه یکی از ویژگیهایی بوده که بر اهمیت و پیچیدگیِ شکل #ژئوپلیتیکی کشورهای این منطقه افزوده است. ایران نیز در این مقوله، به عنوان یکی از تولیدکنندگان عمده نفت و گاز، موقعیت استراتژیکی یافته و ظاهراً گذر از فرایند مشکلِ دست یافتن به انرژی هسته ای نیز این موقعیت را برجسته تر می کند.

بنظر می رسد که سیاستگذاری های شکل گرفته در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران هنوز بر مبنای یافتن یک جایگاه مناسب در این نظام انرژی نبوده و پیش تر و بیش تر بر مبنای نگرش های صرفاً رقابتیِ سنتی در داخل و در منطقه جهت گیری داشته است. این موضوع بخوبی از تحلیلِ نوع و جایگاه همکاری های اقتصادی و تجاری کشورهای منطقه بدست می آید که هنوز شکلی از یک ثبات در همکاری های اقتصادی در منطقه ایجاد نگردیده است. در واقع، کشورهای منطقه خاورمیانه و در گستره ای بزرگتر همراه با منطقه آسیای مرکزی، در درونِ بازی رقابتی کشورهای توسعه یافته و صنعتی، با یکدیگر رقابت نموده و کماکان، درک متقابل و صحیحی برای تقسیم و تسهیم منافع و در نتیجه افزایش منافع به نفع خود در بین این کشورها ایجاد نگردیده است. به عبارت دیگر سیاست های این کشورها بیشتر از همه بر نگرش ژئوپلیتیک (متاثر از یک نظام فکری سنتی و به دلیل حضور قدرتهای فرامنطقه ای، با یک نگاه "امنیت" محور) متمرکز شده که در صورت وزن دادن به نگرش ژئواکونومیک (معطوف به گسترش همکاری های منطقه ای- بومی و افزایش مشارکت اقتصادی)، می توان انتظار داشت که بستر های مناسبی از همکاری های گسترده اقتصادی به نفع همه در منطقه در جهت دفع تنش ها ]ی سیاسی و امنیتی[ ایجاد شود. در واقع، این عدم شکل گیریِ درک صحیح از لزومِ به اشتراک گذاری منافع اقتصادی، یکی از دلایل عمده ایجاد تنش ها و جنگ در این منطقه است.

از منظر بین الملل، #ایران در منطقه ای قرار گرفته که مقوله آب در کنار مسئله انرژی اهمیت فوق العاده ویژه ای دارد. تنها با نگاهی به شرایط #هیدروپلیتیکی منطقه (به عنوان برشی از نظام ژئوپلیتیک) در مقیاس کشورهای همسایه، می توان دریافت که ایران نه تنها از منظر جغرافیای سیاسی دارای اهمیت است که شرایط سیاسی مرتبط با آب و #تعاملات_آبی در منطقه نیز باعث شده تا ایران از این منظر نیز دارای ویژگی های منحصر بفردی باشد که عدم توجه به آن، می تواند آسیب های جبران ناپذیری را به همراه داشته باشد.

با این نگاه گذرا به پیرامون ایران و بطور کلی، در نگاهی کلان تر به منطقه آسیای مرکزی و #خاورمیانه، از #مناقشات آبی در سرزمین های اشغالی و سیاست های هیدروهژمونیک رژیم اشغالگر قدس جهت کنترل تمام و کمال آب (که حتی جمع آوری آب باران در پشت بام منازل فلسطینیان ساکن در کرانه باختری باید با مجوز ارتش رژیم اشغالگر قدس باشد) تا مناقشات آبی #ترکیه و #عراق و #سوریه گرفته تا دعواها و اختلافات آبی پس از فروپاشی شوروی سابق فیمابین کشورهای #تاجیکستان و #قرقیزستان و #ازبکستان و #ترکمنستان، و در این بین قرار گرفتن ایران در مرکز این جغرافیا با داشتن مشکلات جدی آبی و محیط زیستی خود، همه و همه نشان از اهمیت #هیدروپلیتیکی ایران دارد که قطعا موقعیت ژئوپلیتیکی آن را تحت الشعاع قرار داده و بر دیپلماسی کلان کشور تاثیرگذار است. لذا موضوع آب و انرژی می بایست در یک نگاه کلان تر و نگرش جامع تر (با در نظر گرفتن تامین غذا و آب مجازی در کنار توجه به تغییرات آب و هوایی و اقلیم) و فراتر از مرزهای سرزمینی، مورد توجه سیاستمداران کشور و نیز دیگر کشورهای منطقه قرار گرفته و به صورت جدی به عنوان بهانه ای برای افزایش همکاری ها مد نظر قرار گیرد.


#محسن_نقیبی

http://goo.gl/uGARi7

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تنش در #خاورميانه بر سر #آب"


@WaterDiplomacy

#خاورمیانه روزهای پرتنشی را سپری می‌کند. روزهایی که بوی خون می‌دهد، اما تشنگی هم امانش را بریده؛ درست زمانی‌که گفته می‌شود خاورمیانه با کمبود آب دست‌وپنجه نرم می‌کند، حتی بحران جدی آن را در سال‌های آتی پیش‌بینی کرده‌اند و احتمال می‌رود جنگ‌ها بر سر آب هم بر جنگ‌های دیگر افزوده شود. این ورای آن است که اکنون هم ادعاهای زیادی وجود دارد که یکی از عوامل کاتالیزور مهم شورش‌های #سوریه خشکسالی بوده است.

در میزگردی که با همین محور در روزنامه «شرق» با حضور محمد فاضلی، معاون پژوهشی مرکز #استراتژیک ریاست‌جمهوری و حجت میان‌آبادی، پژوهشگر مدیریت آب برگزار شد، این دو کارشناس معتقد بودند آنچه #کمبود_آب را به #بحران_آب تبدیل می‌کند، سوءمدیریت مدیران و سیاست‌گذاران آبی است.

حجت میان‌آبادی، با اشاره به بهره‌گیری از #آب به‌عنوان ابزاری سیاسی به عملکرد #داعش اشاره می‌کند. به گفته او: «در حال حاضر داعش وقتی برای فتح شهری می‌رود، از آب به‌عنوان ابزار سیاسی استفاده می‌‌کند و از اولین نقاطی که در هر منطقه اشغال می‌کند #سد است. آب را روی کشاورزان پایین‌دست می‌بندد که تحت­ فشار باشند و به #داعش بپیوندند. بعد هم که نیروهای مردمی و ارتش می‌خواهند شهر را پس بگیرند، اولین کارشان این است که دورتادور سد را بمب‌گذاری و تهدید به انفجار سد می‌کنند. وجود چنین جوی دورتادور ایران،نيازمند تدبير مضاعف است؛ زیرا از تمامی حوضه‌های پرتنش آبی در جهان، خاورمیانه پرتنش‌ترین منطقه است».

براساس آنچه میان‌آبادی بدان اشاره دارد، ایران با ١٥ کشور همسایه است و با تمام آن­ها نیز مرز آبی دارد. او می‌گوید: «در یک #هیدروپلیتیک کاملاً پیچیده، در شرق کشورمان پایین‌دست و در غرب کشورمان بالادست هستیم. در غرب آن، در حوضه پرتنش #دجله و #فرات و در شرق آن، در حوضه پرتنش #آمودریا سهیم هستیم». او با تأکید بر وجود تنش‌های شدید بر سر آب در این مناطق، هشدار می‌دهد که #واردات_آب از کشورهای همسایه می‌تواند امنیت ملی را به خطر بیندازد. این علاوه بر آن است که نگرانی‌ها برای انتقال آب از شهرهای مختلف ایران به یکدیگر، خود می‌تواند زمینه‌ساز تنش‌های داخلی بر سر آب باشد.

فاضلی نیز با اشاره به این‌­که نوع تخصیص اعتبارات بین بخش‌های مختلف مدیریت منابع آب، نشان پررنگ اقتصاد و جامعه‌شناسی سیاسی آب را بر چهره دارد، تأکید می‌کند: «با ادامه این منوال، باید منتظر فضايي باشیم که بحران آسیب‌ها، مهاجرت، درگيري بر سر آب و خالی‌­شدن مرزها، به‌خصوص در ناحیه شهری است».

روزنامه شرق

http://goo.gl/tBWzIK

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تنش در #خاورميانه بر سر #آب"

http://goo.gl/tBWzIK

@WaterDiplomacy
"تنش در #خاورميانه بر سر #آب"

http://goo.gl/tBWzIK

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تبعات سیاسی-اجتماعی طرحهای کلان انتقال آب"
دکترحجت میان‌آبادی
یک‌شنبه 20 تیر 1395
ساعت 14 الی 16
میدان پاستور، خ پاستور شرقی، کوچه خورشید، پلاک52،مرکزبررسی‌های استراتژیک ریاست‌جمهوری

@WaterDiplomacy
"تبعات سیاسی-اجتماعی طرحهای کلان انتقال آب"
دکترحجت میان‌آبادی
یک‌شنبه 20 تیر 1395
ساعت 14 الی 16
میدان پاستور، خ پاستور شرقی، کوچه خورشید، پلاک52،مرکزبررسی‌های استراتژیک ریاست‌جمهوری

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"فشار #پاکستان و تعویق ساخت ۱۲ #سد توسط #هند بر روی رودخانه #کابل در #افغانستان"


@WaterDiplomacy

«نارندرا مودی» نخست‌وزیر #هند در دیدار اخیر از #افغانستان، در مراسم گشایش سد #سلما شرکت کرد و طرح امکان سنجی 12 سد دیگر بر روی دریای #کابل را به اشرف غنی ارائه کرد که 8 میلیارد دلار از بانک جهانی و مابقی 22 میلیارد دلار را نیز #هند فراهم خواهد کرد.

براساس منابع، برخی مقامات کابل در این خصوص گفته‌اند که هند به دنبال ویرانی پاکستان است و درصورت ساخت 12 سد بر روی دریای #کابل، برخی مناطق ایالت خیبرپختونخوا #پاکستان ویران خواهد شد.

اشرف غنی، رئیس جمهور #افغانستان با مشورت و هشدار وزرا و نزدیکان خود، پروژه‌‌های هندی برای ساخت ۱۲ سد روی دریای کابل را به تعویق اندخته است زیرا آنها معتقدند این موضوع سبب ایجاد #تنش همیشگی با پاکستان خواهد شد.

افغانستان در دو حوضه #هریرود و #هیرمند با کشور #ایران نیز دارای مرز مشترک آبی است. بعد از تکمیل و افتتاح سد #سلما توسط هند، افغانستان از سال 2013 ساخت یک سد دیگر به نام سد #‏پاشدان را بر روی یکی از سرشاخه های #هریرود آغاز کرده است. علاوه بر سدهای #سلما و #پاشدان، دولت #افغانستان نوید ساخت دو سد دیگر بر روی #هریرود را داده تا بتواند بخش‌های دیگر آب‌های #هریرود را مدیریت کند.



#Tasnim

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تلفات بیش از یک میلیارد و سیصد میلیون مترمکعب آب از طریق شبکه های آب شهری"

@WaterDiplomacy

براساس گزارش مرکز پژوهش های مجلس، سالیانه بیش از یک میلیارد و سیصد میلیون مترمکعب آب از طریق شبکه های آب شهری تلف می شود (تلفات واقعی و ظاهری) که ارزش آن براساس برآوردهای سال 1393 بیش از 500 میلیارد تومان در سال است. برای درک بهتر این میزان تلفات باید دقت نمود که برای مثال حجم مخزن سد دوستی، یک میلیارد و دویست پنجاه میلیون مترمکعب است.

بر این اساس استان های خوزستان، تهران، البرز و اهواز دارای بدترین وضعیت موجود هستند.

نکته مهم آن که ارزش ریالی این میزان تلفات، بر مبنای آب به حساب نیامده از ده درصد به بالا می باشد. به بیان دیگر، میزان ده درصد، به عنوان میزان تلفات مجاز در نظر گرفته شده و ارزش ریالی آن تا این میزان تلفات در این محاسبات در نظر نگرفته شده است.

در این میان، از بین پروژه های مختلف شیرین سازی و انتقال آب بین حوضه ای برای نمونه می توان به پروژه شیرین سازی و انتقال آب دریای کاسپین به سمنان اشاره نمود که بر اساس آن قرار است سالیانه حدود 200 میلیون مترمکعب آب دریا شیرین و به سمنان منتقل شود که هزینه اجرایی ان بین شش هزار میلیارد تومان تا نه هزار و چهار صد میلیارد تومان برآورد شده است.

http://rc.majlis.ir/fa/report/show/918316

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

@WaterDiplomacy

#WaterDiplomacy is key to conflict management. We need to teach stakeholders and policy makers to how cooperate on shared water resources.

If you are interested in #WaterDiplomacy and #Hydropolitics, you can join us on LinkedIn:

https://www.linkedin.com/groups/4064413

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"توسعه ظرفیت سد #کجکی بر روی #هیرمند"

@WaterDiplomacy

بعدازافتتاح سد #سلما بر روی رودخانه #هریرود، #افغانستان قرارداد توسعه سد #کجکی برروی #هیرمند را با یک شرکت #ترکی امضا کرد.

به گفته وزیر انرژی و آب افغانستان قراراست ظرفیت ذخیرۀ آب این سد تا یک میلیارد مترمکعب افزایش یابد. علی احمد عثمانی وزیر انرژی و آب گفت که این سد نسبت به سد #سلما ظرفیت تولید دو برابر برق را دارد.

مقامهای شرکت #ترکی نیز اعلام کردند که ولایات «قندهار» و «هلمند» می‌توانند برق مورد نیاز خود را از این سد تامین کنند.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"امضای تفاهم نامه توسعه ظرفیت سد #کجکی بر روی #هیرمند به یک میلیارد مترمکعب توسط یک شرکت ترک"

@WaterDiplomacy
"امضای تفاهم نامه توسعه ظرفیت سد #کجکی بر روی #هیرمند به یک میلیارد مترمکعب توسط یک شرکت ترک"

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#ترکیه و سیاستهای رئالیستی در حوزه #آب های #مرزی"

@WaterDiplomacy

#ترکیه از جمله کشورهایی است که از منظر منابع آبی به عنوان یک کشور بالادست محسوب می گردد. در سال 1980، پروژه #آناتولی جنوب شرقی موسوم به #گاپ بر اساس طرح اولیه ای که بدستور آتاتورک در سال 1936 شکل گرفته بود، آغاز بکار کرد. این پروژه که گفته می شود به منظور توسعه اقتصادی و اجتماعی جمعیت 9 میلیون نفر است، شامل 22 #سد بزرگ و کوچک و 19 #نیروگاه برق آبی است که بر روی حوضه آبریز مشترک #دجله و #فرات احداث می گردد. این درحالیست که کشورهای #سوریه و #عراق که در پایین دست این حوضه آبریز قرار دارند، به شدت نگران سیاست های ترکیه در کنترل منابع آب و اثرات این پروژه بر آینده سیاسی و اقتصادی- اجتماعی خود هستند.

#ترکیه پس از شوروی سابق، دومین کشوری بود که استقلال #افغانستان از بریتانیا در سال 1919 را به رسمیت شناخت. همچنین افغانستان، نخستین کشوری بود که شکل گیری جمهوری ترکیه در اکتبر 1923 را به رسمیت شناخت. علاوه بر اهداف تاریخی و استراتژیک ترکیه به منظور حضور در قلب آسیا، در دوره جدید پس از سال 2001، این کشور سیاست راهبردی را در افغانستان به منظور تاثیرگذاری سیاسی در منطقه دنبال کرده است. با وجود این، موضوع قابل توجه دیگری که ترکیه را برای اثرگذاری در افغانستان ترغیب می کند، موضوع آب های مشترک افغانستان با همسایگانش است. از منظر موقعیت جغرافیایی در منابع آبی مشترک با همسایگان، هر دو کشور در شرایط مشابهی قرار دارند.

شباهت های بسیاری را می توان در فعالیت­ های #هیدروپلیتیکی #ترکیه در کشورهای بالادستی همچون #افغانستان و #اتیوپی (بالادست در رودخانه نیل) مشاهده نمود. به نظر می­ رسد که ترکیه در حمایت از طرح ­های توسعه آبی کشورهایی همچون افغانستان و اتیوپی دو هدف عمده را دنبال می‌کند.

متن کامل یادداشت در لینک زیر:
http://goo.gl/nyCsI6

#محسن_نقیبی

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#UAE foundation’s #Afghan water project"

@WaterDiplomacy

A massive project to provide drinking water in #Afghanistan is 80 per cent complete thanks to funding provided by the Khalifa bin Zayed Foundation.

Populations in the provinces of #Kabul, #Nangarhar, #Nimruz and #Nuristan are now drinking clean water. With the exception of Nuristan, the foundation will be drilling 150 wells in each of these provinces.

The vital project is being undertaken under the supervision of the #UAE Embassy in #Kabul in co-ordination with Nasir Ahmad Durrani, Minister of Rural Rehabilitation and Development.

To add sustainability to the project, the foundation has hired health experts to educate villagers about the health and hygiene requirements in a simple, understandable manner.

UAE Ambassador in Afghanistan Juma Mohammed Al Kaabi said the #UAE was endeavouring to support friendly countries in areas of humanitarian and developmental assistance.

He affirmed that the UAE would pursue its humanitarian initiatives to preserve human dignity and alleviate the suffering of the destitute in different parts of the world.

https://goo.gl/dRxJCg

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#انتقال_آب و سیاست"

@WaterDiplomacy

آب یکی از منابع طبیعی به‌شدت سیاسی است که می‌تواند با سایر منابع طبیعی، ازجمله نفت نیز مقایسه شود؛ بنابراین توجه به ابعاد #سیاسی طرح‌ها و برنامه‌های کلان آب، به‌ویژه طرح‌های کلان انتقال بین‌حوضه‌ای آب از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است.

پروژه‌های کلان #انتقال_آب مانند پروژه‌های خط انتقال نفت و گاز دارای ابعاد جدی #سیاسی و #امنیتی در مقیاس ملی و بین‌المللی هستند که غفلت از آنها می‌تواند تبعات سنگین #سیاسی و #امنیتی را برای کشور در ابعاد ملی و بین‌المللی ایجاد کند.

بدون‌شک، نبود مطالعه جامع و درنظرنگرفتن این ابعاد می‌تواند تبعات #سیاسی، #امنیتی و #اجتماعی جدی ‌اي برای کشور به همراه داشته باشد که درگیری‌های ایجادشده در حوضه‌های #زاینده‌رود و #کارون و برخی از نقاط دیگر کشور بر سر طرح‌های انتقال آب از آن جمله هستند.

متن کامل یادداشت:
http://goo.gl/vyA8UD

#روزنامه_شرق


@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تبعات #سیاسی و #امنیتی طرحهای #انتقال_آب"

طرح های کلان #انتقال_آب مانند طرحهای خط انتقال نفت و گاز دارای ابعاد سیاسی و امنیتی درمقیاس ملی و بین‌المللی میباشند.

http://goo.gl/MC2uA4

@WaterDiplomacy
"تبعات #سیاسی و #امنیتی طرحهای #انتقال_آب"

طرح های کلان #انتقال_آب مانند طرحهای خط انتقال نفت و گاز دارای ابعاد سیاسی و امنیتی درمقیاس ملی و بین‌المللی میباشند.

http://goo.gl/MC2uA4

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

یادداشتی از مارک زیتون:
"اهمیت #آب در #ژئوپلیتیک #خاورمیانه"

بخش #اول

@WaterDiplomacy

اندیشکده چتم هاوس در مقاله‌ای به قلم مارک زیتون نوشت: سه روز پس از سرنگونی رئیس‌جمهور #مصر، «حسنی مبارک»، نخست‌وزیر #اتیوپی، از ساخت یک سد روی شاخه اصلی رود #نیل خبر داد. به‌رغم اینکه بیش از سه‌چهارم جریان آب رود #نیل به صورت باران در ارتفاعات #اتیوپی می‌ریزد، «سد بزرگ #رنسانس اتیوپی» اولین سدی است که #اتیوپی روی این رودخانه ساخته است. این اقدام چالشی مستقیم برای «سلطه آبی» کشور پائین‌دست مصر است. به مدد توافقات استعماری و پسااستعماری استفاده انحصاری از این رود اساساً در اختیار #مصر و #سودان بوده است.

• تهدید #مصر برای حمله به #اتیوپی •

زمانی که جانشین «مبارک»، «محمد مرسی»، رئیس‌جمهور مصر (که حالا برکنار شده) در برنامه‌ای تلویزیونی درباره احتمال حملات هوایی به اتیوپی صحبت کرد، مشخص شد که این ریسک چقدر بالاست. در تاریخ «هرودت» آمده است «مصر نیل است و نیل مصر است». اما روشن است که نیل برای اتیوپی، سودان جنوبی و هشت کشور دیگر نیز هست که تا سال ۲۰۱۰ در خصوص تقسیم آب تحت نظارت «طرح حوضه نیل» با هم مذاکره داشتند. این بحث‌ها حالا تبدیل به تهدید شده‌اند.

• تنش بر سر آب #دجله و #فرات •

در مورد دجله و فرات نیز موضوع مشابهی در حال رخ دادن است. طرح‌های #ترکیه برای توسعه مناطق عمدتاً #کرد نشین جنوب شرقی روی «پروژه جنوب شرقی #آناتولی» متمرکز است. طبق این پروژه قرار است ۲۲ سد تا سال ۲۰۲۳ ساخته شود. علیرغم مقاومت قابل‌توجه فعالان زیست‌محیطی و #کرد، حدود نیمی از این سدها تکمیل شده‌اند، درحالی‌که پروژه‌های آبیاری مرتبط باعث کمبود آب و نمکی‌سازی برای کشاورزان پائین‌دست این رودها در #سوریه و #عراق شده است. همانند #مصر، رویکرد خودخواهانه #ترکیه به رودخانه‌های بین‌المللی صرف‌نظر از اینکه چه حزبی در قدرت است، ادامه خواهد داشت.

• مشکل عراق با طرح توسعه آبی ایران•

عراق نیز با مشکلی مشابه روبرو است، چراکه برنامه توسعه آبی ایران در شاخه‌های فرعی رود دجله شروع شده است. کشاورزان عراقی مانند اجداد هزاران سال پیش خود حالا باید بین معیشت سخت و دشوار روی زمین‌های خود یا مهاجرت به مراکز شهری یکی را انتخاب کنند. دولت عراق به دنبال واکنشی دیپلماتیک است، در حالی که دولت سوریه اولویت‌های خود را جایی دیگر قرار داده است.

• وقوع جنگ بر سر آب نامحتمل نیست •

به ندرت پیش آمده که آب در #ژئوپلیتیک #خاورمیانه [غرب آسیا] اهمیت زیادی پیدا کرده باشد. اما وقوع #جنگ بر سر آب نامحتمل نیست؛ پژوهش‌ها نشان داده که عدم تقارن قدرت و دریچه‌های امدادی «آب مجازی» (واردات محصولات آب‌بر مانند مواد غذائی) به اندازه‌ای است که بتواند توازن‌ها را بر هم زند. بهتر است سؤال را اینگونه مطرح کنیم: چگونه تنش‌های میان‌مرزی بر سر تقسیم ناعادلانه آب را می‌توان از طریق هنجارهای بین‌المللی، که مبنای سیاست امنیت پایدار آب را تشکیل می‌دهند، کاهش داد.

• دلایل اهمیت یافتن آب در #خاورمیانه •

این تنها مسئله کشورهای غیرعرب که روی ناآرامی‌ها در کشورهای عرب پائین‌دست رودها سرمایه‌گذاری می‌کنند نیست. تمام این پروژه‌ها ده‌ها سال در دست طراحی بوده‌اند. آنچه باعث شده فعالیت‌های این‌چنینی اخیراً اهمیت پیدا کند ترکیب چند عامل با هم است که عبارت‌اند از: طرح‌های توسعه ملی، افزایش تقاضا برای آب و تغییرات در قدرت نسبی کشورهای درگیر در این مسئله.

کشورهای بالادست – اتیوپی، ترکیه و ایران – در حال ساخت همان زیرساختی هستند که کشورهای پائین‌دست مصر، سوریه و عراق ده‌ها سال قبل ساخته بودند. انگیزه تمام این اقدامات، تفکر «رسالت آبی» است که دولت‌ها، از #آمریکا تا #استرالیا، برای تأمین آب و جلب رضایت یا کنترل مردم مناطق دورافتاده استفاده کرده‌اند.

• چرخه معیوب مصرف آب•

در رأس این مسئله، جمعیت روبه رشدی است که تقاضا برای آب شیرین و غذا را بیشتر می‌کند و این نیاز باید از طریق واردات یا آبیاری محصولات تأمین شود. در مقابل، هزاران #مهندس آموزش داده شده‌اند (همانند #ترکیه و #ایران) که این نیازها را تأمین کنند، این به معنای تولید غذای بیشتر و باز شدن بازارهای بیشتر است و این چرخه‌ای معیوب از مصرف ناپایدار آب را شکل می‌دهد. تغییرات جوی می‌تواند کمبود آب را تشدید کرده یا تأثیری در این امر نداشته باشد، اما باید درباره علل ریشه‌ای کمبود آب حساس باشیم: بشر و دولت‌ها، نه خدا یا طبیعت.
پایان بخش #اول

http://goo.gl/UYAlum

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

یادداشتی از مارک زیتون:
"اهمیت #آب در #ژئوپلیتیک #خاورمیانه"
بخش #دوم

@WaterDiplomacy

• عواقب سدسازی برای مردم کشورهای پائین‌دست •

مردم سوریه و عراق عواقب زیست‌محیطی، اجتماعی و سیاسی سدسازی در #دجله و #فرات را تحمل خواهند کرد، همان‌طور که #مصری‌ ها از این کار در #نیل رنج خواهند برد. انسداد رودها به معنای کاهش تنوع زیستی، کاهش انتقال رسوبات غنی که مزارع را تغذیه می‌کنند، به زیر آب رفتن مناطق میراث فرهنگی جهانی (همانند آنچه بر سر شهر تاریخی «حسن کیف» در ترکیه آمد) و البته مهاجرت روستائیان خواهد بود. هیچ یک از این عواقب جدی گرفته نمی‌شود، اما عواقب سیاسی نیز، اگر نگوییم شدت بیشتری خواهد داشت، به همین اندازه خواهد بود.

این عواقب در وهله اول متوجه روستائیانی خواهد شد که به طور متوسط بسیار بیشتر از شهروندان به آب نیاز دارند. کشاورزان صنعتی که با سیاست مرتبط هستند می‌توانند بودجه‌ای برای تأمین نیازهای آبی خود فراهم کنند، اما کشاورزان خرده‌پا از این مزیت محروم هستند. همانطور که بخت مردم در عراق حاصلخیز برگشت، مردم عراق که زمانی سبزیجات خود را به بازارهای محلی می‌فروختند حالا مجبورند این محصولات را از ترکیه و ایران بخرند.تحت چنین شرایطی، تنها این سؤال به ذهن می‌رسد که چگونه و چه زمانی تنش‌های روستاهای دارای کمبود آب به پایتخت‌ها خواهد رسید و از آنجا به تنش‌های سیاسی میان‌مرزی تبدیل خواهد شد.

• عدم تبعیت کشورهای قدرتمند از قوانین بین‌المللی آب •

نکته مشترک در این درگیری‌های آبی این است که کشورهای قدرتمند تمام تلاش خود را به کار بسته‌اند که مانع طرح‌های تقسیم عادلانه آب‌های مرزی شوند. «قانون بین‌المللی آب»، به‌خصوص کنوانسیون‌های آبی ۱۹۹۷ سازمان ملل، جزئیات اصولی که طی قرن‌ها میان کشورها موردتوافق بوده را به تفصیل شرح می‌دهد و «استفاده برابر [عادلانه] و منطقی» آب اصل راهنمای این قوانین است.

اما کشورهای قدرتمند تنها تعهد زبانی به این اصول دارند یا آنها را به سخره می‌گیرند. این امر به‌خصوص در دولت «مبارک» مشهود بود. وی از همکاری در مذاکرات تقسیم آب در «توافقنامه چارچوب همکاری» طرح حوضه #نیل امتناع کرد. در مورد دجله و فرات نیز #ترکیه توجهی به اصول قانونی راهنما در این زمینه توجهی نشان نمی‌دهد. اگر دولت‌های مصر یا عراق زمانی که قدرت بیشتری داشتند، آب را عادلانه‌تر تقسیم می‌کردند شاید مردم این کشورها حالا از مزیت طرح‌های تقسیم عادلانه آب بهره‌مند بودند.

• گزینه‌های پیش روی کشورهای ترکیه، ایران و اتیوپی •

حالا ترکیه، ایران و اتیوپی با همان گزینه روبرو هستند: توسعه یکجانبه منابع مشترک یا توسعه چندجانبه و پایدار مبتنی بر هنجارهای بین‌المللی. ما شاهد بوده‌ایم که موقعیت‌های تقسیم ناعادلانه آب تنها مادامیکه عدم تقارن قدرت برجا بوده، ادامه داشته‌اند. از عواقب این درگیری‌های آبی می‌توان اجتناب کرد، اما تنها در صورتی که تمام طرفین حاضر باشند به خاطر منافع مشترک مصالحه کنند.

—------------------------------------------------------—
پی نوشت: این متن بدون تایید و یا رد محتوا و ادعاهای مطرح شده در این گزارش، ترجمه کامل آن را صرفا جهت اطلاع نخبگان، کارشناسان، پژوهشگران، دانشجویان و تصمیم‌گیران عرصه سیاسی کشور از رویکردها و دیدگاه‌های اندیشکده‌های غربی بازنشر شده است.

http://goo.gl/UYAlum


@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"اهمیت #آب در #ژئوپلیتیک #خاورمیانه"

اندیشکده چتم هاوس در مقاله‌ای به قلم مارک زیتون   به بررسی اهمیت آب در #ژئوپلیتیک خاورمیانه پرداخته ونسبت به آن هشدار داد.

http://goo.gl/UYAlum

@WaterDiplomacy
"اهمیت #آب در #ژئوپلیتیک #خاورمیانه"

اندیشکده چتم هاوس در مقاله‌ای به قلم مارک زیتون به بررسی اهمیت آب در #ژئوپلیتیک خاورمیانه پرداخته ونسبت به آن هشدار داد.

http://goo.gl/UYAlum

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"قرارداد ساخت #سد «بخش آباد» با ظرفیت یک ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ و 300 ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در استان «فراه» #افغانستان در بالادست #هامون"

@WaterDiplomacy

قرارداد #سد «بخش آباد» ولایت فراه از سوی وزارت انرژی و آب #افغانستان با یک شرکت ایتالیایی در کاخ ریاست ریاست جمهوری این کشور امضا شد.

دفتر مطبوعاتی رئیس جمهوری افغانستان گزارش داد که این قرارداد جدید با حضور «محمد اشرف غنی» میان «علی احمد عثمانی» وزیر انرژی و آب #افغانستان و «کاتیلو سیلیتو» رئیس شرکت هایدروآرک #ایتالیا به امضا رسید.

وزارت انرژی و آب افغانستان با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد: این قرارداد شامل طراحی تفصیلی این سد می‌باشد که با شرکت «هایدرو ارک» ایتالیا و شرکت ساختمانی #هلمند به ارزش نزدیک به 4.5 میلیون دلار به امضا خواهد رسید.

عثمانی هنگام امضای این قرارداد گفت: قرارداد ساخت #سد بخش آباد در سال 1392 خورشیدی با شرکت پاکستانی امضا شد، ولی به دلیل اینکه سرعت کار رضایتبخش نبود، قرارداد با این شرکت فسخ شده است. زیرا ما به حرکت مورچه وار در ساخت سدها اعتقاد نداریم.

شرکت ایتالیایی قرار است تا سه سال آینده ساخت سد بخش آباد را در استان فراه از استان های همجوار با مرزهای #ایران به پایان برساند.

این سد که قرار است بر «فراه رود» (#فرح_رود) در جنوب غرب افغانستان احداث شود، ظرفیت ذخیره یک ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ و 300 ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ آب را خواهد داشت و پیش بینی شده است تا 27 مگاوات برق از آن تولید شود.

#تالاب بین المللی #هامون حدود ۵۷۰ هزار هکتار وسعت که از این میزان حدود ۴۰۰ هزار هکتار در خاک #ایران و بقیه در خاک #افغانستان است. ظرفیت این تالاب حدود ۱۲ میلیارد متر مکعب است که این آب از رودخانه های #هیرمند،«فراه رود» (#فرح_رود)، #خاش_رود از افغانستان و چند رودخانه داخلی و فصلی تامین می شود.

#دیپلماسی_آب فعال و پویا از ابزارهای ضروری برای تعامل سازنده با کشور افغانستان در خصوص بهره برداری از منابع آب مشترک می باشد.


http://mew.gov.af/fa/news/62032

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"قرارداد ساخت #سد «بخش آباد»  با ظرفیت یک ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ و 300 ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در استان «فراه» #افغانستان در بالادست #هامون امضا شد"

http://mew.gov.af/fa/news/62032

@WaterDiplomacy
"قرارداد ساخت #سد «بخش آباد» با ظرفیت یک ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ و 300 ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در استان «فراه» #افغانستان در بالادست #هامون امضا شد"

http://mew.gov.af/fa/news/62032

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"تنش در #خاورميانه بر سر #آب"


@WaterDiplomacy

#خاورمیانه روزهای پرتنشی را سپری می‌کند. روزهایی که بوی خون می‌دهد، اما تشنگی هم امانش را بریده؛ درست زمانی‌که گفته می‌شود خاورمیانه با کمبود آب دست‌وپنجه نرم می‌کند، حتی بحران جدی آن را در سال‌های آتی پیش‌بینی کرده‌اند و احتمال می‌رود جنگ‌ها بر سر آب هم بر جنگ‌های دیگر افزوده شود. این ورای آن است که اکنون هم ادعاهای زیادی وجود دارد که یکی از عوامل کاتالیزور مهم شورش‌های #سوریه خشکسالی بوده است.

در میزگردی که با همین محور در روزنامه «شرق» با حضور محمد فاضلی، معاون پژوهشی مرکز #استراتژیک ریاست‌جمهوری و حجت میان‌آبادی، پژوهشگر مدیریت آب برگزار شد، این دو کارشناس معتقد بودند آنچه #کمبود_آب را به #بحران_آب تبدیل می‌کند، سوءمدیریت مدیران و سیاست‌گذاران آبی است.

حجت میان‌آبادی، با اشاره به بهره‌گیری از #آب به‌عنوان ابزاری سیاسی به عملکرد #داعش اشاره می‌کند. به گفته او: «در حال حاضر داعش وقتی برای فتح شهری می‌رود، از آب به‌عنوان ابزار سیاسی استفاده می‌‌کند و از اولین نقاطی که در هر منطقه اشغال می‌کند #سد است. آب را روی کشاورزان پایین‌دست می‌بندد که تحت­ فشار باشند و به #داعش بپیوندند. بعد هم که نیروهای مردمی و ارتش می‌خواهند شهر را پس بگیرند، اولین کارشان این است که دورتادور سد را بمب‌گذاری و تهدید به انفجار سد می‌کنند. وجود چنین جوی دورتادور ایران،نيازمند تدبير مضاعف است؛ زیرا از تمامی حوضه‌های پرتنش آبی در جهان، خاورمیانه پرتنش‌ترین منطقه است».

براساس آنچه میان‌آبادی بدان اشاره دارد، ایران با ١٥ کشور همسایه است و با تمام آن­ها نیز مرز آبی دارد. او می‌گوید: «در یک #هیدروپلیتیک کاملاً پیچیده، در شرق کشورمان پایین‌دست و در غرب کشورمان بالادست هستیم. در غرب آن، در حوضه پرتنش #دجله و #فرات و در شرق آن، در حوضه پرتنش #آمودریا سهیم هستیم». او با تأکید بر وجود تنش‌های شدید بر سر آب در این مناطق، هشدار می‌دهد که #واردات_آب از کشورهای همسایه می‌تواند امنیت ملی را به خطر بیندازد. این علاوه بر آن است که نگرانی‌ها برای انتقال آب از شهرهای مختلف ایران به یکدیگر، خود می‌تواند زمینه‌ساز تنش‌های داخلی بر سر آب باشد.

فاضلی نیز با اشاره به این‌­که نوع تخصیص اعتبارات بین بخش‌های مختلف مدیریت منابع آب، نشان پررنگ اقتصاد و جامعه‌شناسی سیاسی آب را بر چهره دارد، تأکید می‌کند: «با ادامه این منوال، باید منتظر فضايي باشیم که بحران آسیب‌ها، مهاجرت، درگيري بر سر آب و خالی‌­شدن مرزها، به‌خصوص در ناحیه شهری است».

روزنامه شرق

http://goo.gl/tBWzIK

@WaterDiplomacy
"#آب، سلاح جدید #تروریست ها در منطقه"
تروریست ها خط لوله انتقال آب شرب #دمشق را منفجر کردند

@WaterDiplomacy

به گزارش خبرگزاری رسمی سوریه (سانا)، حسام حریدین مدیر شرکت آب و فاضلاب دمشق اعلام کرد: تروریست های #داعش خط لوله موسوم به "بردا" را که آب شرب #دمشق را از منابع موسوم به "فیجه" تامین می کند، منفجر کردند. ظرفیت این خط لوله 1.5 متر مکعب در ثانیه است.

به گفته حریدین، شرکت آب و فاضلاب برای ترمیم این خط لوله نیازمند به تامین امنیت تعمیرکاران خود را دارد. گروه های تروریستی با قطع آب مردم #دمشق سعی دارند تا به مقاومت 5 ساله مردم دمشق در مقابل تروریست ها ضربه بزنند.

تهدید به بمب گذاری و شکستن #سد، قطع آب و برق تولیدی بر روی مردم پایین دست از جمله راه کارها و سواستفاده های ابزاری گروه های تروریستی #داعش از آب در منطقه بوده است. برای نمونه، مطالعات صورت گرفته نشان می دهد که در صورت بمب گذاری و شکستن سد #الثوره توسط گروه های #داعش، استان الرقه #سوریه در مدت 13 تا 15 دقیقه به طور کامل در آب غرق خواهد شد و خسارات جبران ناپذیر سیاسی و امنیتی به بار خواهد آورد و گروه های تروریستی با آگاهی از این مساله، اقدام به سواستفاده ابزاری از منابع آب کرده اند.

مسموم ساختن آب روش دیگر گروه های تروریستی یا #داعش برای استفاده از آب به عنوان #سلاح می باشد. برای نمونه آنها در دسامبر ۲۰۱۴ در جنوب #تکریت آب آشامیدنی را با نفت خام آلوده ساخت و از آن به عنوان یک ابزار فشار سیاسی بهره بردند.

لازم به ذکر است که تآمین آب از کشورهای ناامن شرقی و شمال شرقی کشور یکی از گزینه های همیشه مطرح برای تأمین اب و امنیت آبی شرق کشور بوده است که هر نوع تصمیم گیری و سیاست گذاری در این مورد باید با درنظر گرفتن تمام جوانب سیاسی و امنیتی آن صورت پذیرد.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

تاریخچه #معاهدات آبی بین #ایران و #افغانستان بر سر بهره برداری مشترک از رودخانه #هیرمند و کاهش سهم ایران به 26 مترمکعب بر ثانیه از سال 1250 تا 1351 ه.ش

@WaterDiplomacy
تاریخچه #معاهدات آبی بین #ایران و #افغانستان بر سر بهره برداری مشترک از رودخانه #هیرمند و کاهش سهم ایران به 26 مترمکعب بر ثانیه از سال 1250 تا 1351 ه.ش

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

شنبه 27 مرداد 1380:
"دریاچه #ارومیه تا 15 سال دیگر خشک می شود"

@WaterDiplomacy
شنبه 27 مرداد 1380:
"دریاچه #ارومیه تا 15 سال دیگر خشک می شود"

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

تعداد نهادها، سازمانهاي دولتي و غيردولتي، شرکتها و موسسات پژوهشي و دانشگاهي در  امور آب های مرزی #هلند.

کشور ایران از منظر آب های مرزی شرایط بسیار پیچیده تری نسبت به هلند دارد. 

@WaterDiplomacy
تعداد نهادها، سازمانهاي دولتي و غيردولتي، شرکتها و موسسات پژوهشي و دانشگاهي در امور آب های مرزی #هلند.

کشور ایران از منظر آب های مرزی شرایط بسیار پیچیده تری نسبت به هلند دارد.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

مقاله نیویورک تایمز: "بستر رودخانه های زخمی و درختان پسته مرده در ایران خشک"

Nytimes: "Scarred #Riverbeds and Dead Pistachio Trees in a Parched #Iran"

@WaterDiplomacy

After signing a nuclear agreement with the West, attention has focused on Iran's business relations, particularly in the #oil and #airline industries. But Iran needs expertise in a number of areas, including the #environment. Most pressing in that regard is its impending #water #crisis.

More than 15 percent of the approximately 150,000 acres of #pistachio trees in the main producing area in #Kerman Province have died in the last decade or so.

A nationwide network of #dams, often heralded by state television as a sign of progress and water management, is adding to water shortages in many places while helping deplete #groundwater. In Isfahan, the once-iconic #Zayanderud River is now a dusty scar the size of the Seine snaking through the city, because officials were forced to divert its #water to the desert city of #Yazd.

http://goo.gl/Bs2UJO

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"28000 رودخانه در #چین از بین رفته و ناپدید شدند"
ازدهه 1990، سالانه یک هزار #رودخانه در #چین از بین رفته و ناپدید می شوند

@WaterDiplomacy

28000 #rivers in #China suddenly disappear!
Since the 1990's,at least 1000 rivers 've been disappearing every year.

The results of the first national water census conducted by the Chinese Ministry of Water Resources were released last Thursday.
The study shows that since the 1990's at least 1,000 rivers have been disappearing from China's landscape every year. Half of the rivers gone were over 60 square miles in volume.

Only 22,909 rivers covering an area of 100sq km were located by surveyors, compared with the more than 50,000 in the 1990s, a three-year study by the #Ministry of Water Resources and the National Bureau of Statistics found.

http://youtu.be/0YNyCQLu-oQ

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"While #steel and #coal unified #Europe, #Africa should use its international waters for the same purpose”.

Alpha Oumar Konare, 1st Chairperson of the African Union

@WaterDiplomacy
"While #steel and #coal unified #Europe, #Africa should use its international waters for the same purpose”.

Alpha Oumar Konare, 1st Chairperson of the African Union

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"در حالیکه فولاد و زغال سنگ اروپا را متحد نمود، آفریقا باید از آب های بین المللی اش برای همان هدف [متحد کردن آفریقا] استفاده نماید"

عمر کناره، اولین رییس کمیسیون اتحادیه آفریقا

@WaterDiplomacy
"در حالیکه فولاد و زغال سنگ اروپا را متحد نمود، آفریقا باید از آب های بین المللی اش برای همان هدف [متحد کردن آفریقا] استفاده نماید"

عمر کناره، اولین رییس کمیسیون اتحادیه آفریقا

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

تمرکز توافقات #آب های #فرامرزی، قبل و بعد از 1950

منبع: چالش‌های ژئوپلیتیکی منابع آبهای زیرزمینی بین‌المللی باتاکید برمنابع مشترک ایران (فرشته پور و همکاران، 1394)

@WaterDiplomacy
تمرکز توافقات #آب های #فرامرزی، قبل و بعد از 1950

منبع: چالش‌های ژئوپلیتیکی منابع آبهای زیرزمینی بین‌المللی باتاکید برمنابع مشترک ایران (فرشته پور و همکاران، 1394)

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

🔴 توهم توسعه داریم
@WaterDiplomacy

پژوهشگر دیپلماسی آب در نشست گفتگوهای راهبردی مرکز بررسی‌های استراتژیک، با انتقاد از نبود نگاه جامع به مسئله آب در کشور گفت: مسائل منابع آبی ترکیبی از مسائل اجتماعی، سیاسی، امنیتی، اقتصادی و زیست‌محیطی است. لذا هر مطالعه‌ای که همۀ این‌ها را باهم در نظر نگیرد قطعاً نمی‌تواند نتیجه بگیرد.

حجت میان‌آبادی وضعیت منطقه‌ای ایران را با توجه به بحث امنیتِ آبی‌ در شرق کشور و بحث دیپلماسیِ آبی‌مان و ریزگردها در غرب حساس دانست و گفت: در چنین شرایطی متأسفانه برخی سیاست‌گذاری‌های غلط که در داخلِ کشور پایه‌گذاری می‌شود باعث شده که موضوعاتِ مهمی که ما در قبالِ کشورهای اطرافمان داریم به حاشیه برود.

وی افزود: پرداختن به زیرسیستم‌های طبیعی، انسانی- اجتماعی- اقتصادی، اداری- سازمانی- حقوقی و زیرسیستم سیاسی و مسائل هیدروپولتیک در مسئله آب ضروری است، اما متأسفانه دانشگاه‌های ما از بحث مدیریت منابعِ آب فقط به بحث زیرسیستم طبیعی که شامل رودخانه و منابع هیدرولیکی و نکات مهندسی می‌شود و در آن هم تنها به بحث مهندسی‌اش توجه کرده‌اند.

این عدم توجه به سایر زیرسیستم‌ها باعث شده است که امروز شاهد مشکلات در زمینۀ آب و محیط‌زیست باشیم. هر مطالعه‌ای که این زیرسیستم‌ها را به طور هم‌زمان در نظر نگیرد، مطمئن باشید محکوم به شکست است. شما از همین نکته می‌توانید متوجه شوید که چرا بسیاری از مطالعات و پروژه‌های آبی در کشور علی‌رغم بودجۀ سالانۀ هزاران میلیاردی‌اش شکست می‌خورد.

وی همچنین تأکید کرد که در صورت ادامه روند کنونی سیاستگذاری های غلط در بخش آب، در آینده به جای حل بحرانِ آب باید به فکر حل بحران‌های امنیتیِ ناشی از بحران آب باشیم.

#npps #شمس

متن کامل این گزارش در لینک زیر :
http://npps.ir/ArticlePreview.aspx?id=91662

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"Water problems are not just a scientific problem, so they cannot be resolved by science or engineering approaches alone" (Mianabadi, 2016).

@WaterDiplomacy
"Water problems are not just a scientific problem, so they cannot be resolved by science or engineering approaches alone" (Mianabadi, 2016).

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

راه آهن #هلند قراردادی را امضا نمود که براساس آن  تا سال 2018، 100درصد انرژی برق قطارهای آن از نیروی #باد و نیروگاه های بادی تأمین شود. 

http://goo.gl/qK1kHh

@WaterDiplomacy
راه آهن #هلند قراردادی را امضا نمود که براساس آن تا سال 2018، 100درصد انرژی برق قطارهای آن از نیروی #باد و نیروگاه های بادی تأمین شود.

http://goo.gl/qK1kHh

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

پتانسیل تولید انرژی خورشیدی در ایران 
برحسب  (kwh/m^2)

@WaterDiplomacy
پتانسیل تولید انرژی خورشیدی در ایران
برحسب (kwh/m^2)

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

پتانسیل تولید انرژی #باد در #ایران 
منبع: Iran National Environmental Fund

@WaterDiplomacy
پتانسیل تولید انرژی #باد در #ایران
منبع: Iran National Environmental Fund

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"نقشه #سد های جمع آوری شده در #آمریکا از سال 1916"
@WaterDiplomacy

https://goo.gl/xLV3Fl


- از سال 1912 تا 2015، 1300 عدد #سد در سراسر #آمریکا جمع آوری شده است.

- تنها در سال 2015، 62 عدد سد با هدف بازیابی رودخانه ها در آمریکا جمع آوری و حذف شده اند.

- لیست کامل سدهای جمع آوری شده در آمریکا از سال 1999 تا 2015 از لینک زیر قابل دسترس می باشد:
https://dl.dropboxusercontent.com/u/94134715/DamsRemoved_1999-2015.pdf

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"جنگ آب از واقعیت تا توهم"
@WaterDiplomacy

تا کنون یادداشت ها، اظهارنظر ها و مقالات مختلفی در خصوص جنگ بین المللی بر سر آب منتشر و ارائه شده است که بسیازی از آنها بیانگر عدم درک صحیح و نگاه ناقص به این مساله بوده است.

"یادداشت جنگ آب، از واقعیت تا توهم" سعی دارد به این سوال مهم و اساسی پاسخ دهد که: اینکه می گویند جنگ بعد در دنیا بر سر آب است، آیا واقعیت دارد یا توهم است؟

"بررسی نگاه های متفاوت به پتانسیل های سیاسی و دیپلماتیک منابع آبی مشترک: #جنگ_آب، از واقعیت تا توهم"
http://goo.gl/n6OI8V

خلاصه و نتیجه گیری یادداشت:

"... منابع آبی اگر چه ممکن است علت اصلی #جنگ و تنش های شدید بین دولت ها و ملت ها درنظر گرفته نشود، ولی ممکن است یکی از عوامل ایجاد جنگ ها و تضاد بین دولت ها باشد. به بیان دیگر، ادعای عدم وجود جنگ بر سر آب، به معنای عدم تضاد بر سر مسائل آبی مشترک نیست. از طرفی این مسئله به معنای حتمی بودن وقوع جنگ آب در قرن حاضر نخواهد بود. منابع آب به خصوص منابع آبی مشترک می توانند عامل #مشارکت و #همکاری بین کشورها و یا عامل ایجاد #درگیری و #تنش بین آن ها باشند که این مسئله به ساختارهای مدیریتی و بهره برداری از این منابع بستگی دارد.

آنچه که منابع آب مشترک را به عاملی برای بحران و تنش بین کشورها تبدیل کرده است عدم وجود ساختار مدیریتی مناسب در بهره برداری مشترک و #حکمرانی بد آن بوده است. لذا #جنگ_آب، نه به آن قطعیتی است که سیاستمداران پیش بینی کرده اند و نه به آن صورتی است که محققان آن را انکار کرده اند، بلکه ترکیبی از این دو احتمال است که وقوع یا عدم وقوع آن به طور کامل به رویکرد کشورها در ایجاد یک ساختار مناسب #حکمرانی برای بهره برداری مشترک از منابع آبی بستگی دارد."

لینک کامل یادداشت: http://goo.gl/n6OI8V

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"بررسی نگاه های متفاوت به پتانسیل های سیاسی و دیپلماتیک منابع آبی مشترک:
جنگ آب، از واقعیت تا توهم"
بخش #اول

@WaterDiplomacy

بیش از 45 درصد از خشکی های زمین و 60 درصد از کل آب های شیرین این کره خاکی، توسط 276 حوضه آبریز مشترک بین المللی پوشانده شده است که بین حدود 148 کشور دنیا مشترک هستند. زندگی نزدیک به 40 درصد از مردم دنیا به این رودخانه های بین المللی و منابع آب مشترک وابسته است. کمبود منابع آب، صنعتی شدن جوامع، افزایش مصرف سرانه و چالش تغییر اقلیم سبب شده که رقابت ها بر سر بهره برداری بیشتر از این منابع مشترک به طور چشم گیری افزایش یابد. از آنجایی که آب برخلاف نفت هیچ جایگزینی ندارد، لذا برخی از تحلیل گران پیش بینی کرده اند که #جنگ در قرن آینده، به ویژه در #خاورمیانه، نه بر سر ذخایر #نفت بلکه بر سر منابع #آب خواهد بود.

تا کنون تنش ها و درگیری های مختلفی بر سر منابع آب در قرن گذشته به ثبت رسیده است. برای نمونه برخی مطالعات نشان می دهد که در پنجاه سال گذشته بیش از 37 مورد #تنش آبی بین کشورهای مختلف صورت گرفته و منجر به درگیری های نظامی شده است که از این بین، بیش از 30 مورد آن مربوط به درگیری های رژیم #صهیونیستی بر سر منابع آب مشترک با همسایگان سرزمین های اشغالی بوده است. بیشتر این درگیری ها در دهه های 1950 و 1960 بین رژیم صهیونیستی و کشورهای #سوریه و #اردن بر سر انتقال آب رودخانه های #اردن و #یرموک صورت گرفت.

علاوه براین، برخی معتقدند که هیچ نقطه ای در دنیا وجود ندارد که همچون آسیای مرکزی مستعد درگیری بر سر منابع باشد. استقلال و توسعه #افغانستان و سهم خواهی این کشور از منابع آب #آمودریا بر پیچیدگی های این مسئله افزوده است. احداث سد بر روی رودخانه #فرات نیز سبب ایجاد تنش ها و درگیری های سیاسی و نظامی بین سه کشور #ترکیه، #سوریه و #عراق گردید. تنش بین عراق و سوریه در سال 1975 در بهره برداری سوریه از سد #الثوره و کاهش دبی رودخانه #فرات تا مرز یک جنگ تمام عیار پیش رفت و #عراق، #سوریه را تهدید به بمباران سد #الثوره کرد. اعلام کشور #اتیوپی برای ساخت سد بر روی رودخانه #نیل آبی نیز سبب شد رئیس جمهور #مصر این کشور را تهدید به جنگ نماید.

علاوه بر این، اقدام #قرقیزستان در ساخت طرح های برقابی در حوضه #آرال، رابطه این کشور با #ازبکستان را در طول سال های 1996-1993 بحرانی نمود و در مقابل #ازبکستان تهدید کرد که قرارداد تبادل #گاز با #قرقیزستان را لغو خواهد نمود. این اولین باری بود که کشورهای آسیای مرکزی از منابع طبیعی به عنوان یک قدرت نفوذ استراتژیک استفاده کردند.

علاوه بر این، برخی از کارشناسان یکی از ریشه های اصلی بحران بین المللی #دارفور در سال 2003 را بحران آب و تغییرات آب و هوایی می دانند. آن ها معتقدند که کاهش باران و بیابان زایی سبب شده که جنگ و منازعات ناشی از آب و زمین در این منطقه تبدیل به یک بحران گردد. طبق آمار منتشر شده، این بحران سبب کشتار 200 هزار تا 450 هزار نفر و آواره شدن بیش از 2.5 میلیون نفر شده است. برخی دیگر نیز معتقدند که بحران بین المللی #دارفور ناشی از دخالت چندین عامل به هم پیوسته است. این بحران در نابرابری های اجتماعی و سیاسی بین مرکز و شمال کشور سودان با دیگر مناطق ریشه دارد که به وسیله عواملی مانند خشکسالی، رشد جمعیت و بیابان زایی و فرصت طلبی سیاسی کشورهای غربی تشدید شده است. برخی دیگر نیز بحران #دارفور را ناشی از دوره طولانی مدت خشکسالی در طول دهه های 1970 و1980در شمال دارفور و همچنین عدم اتخاذ راهکار های مقابله با آن توسط دولت #سودان دانسته اند.

تنش ها و درگیری های سیاسی بین کشور #آمریکا و #مکزیک بر سر بهره برداری کیفی از رودخانه #ریوگرانده و احداث سد بر روی رودخانه #کلرادو، از دیگر نمونه های نشان دهنده پتانسیل بالقوه رودخانه ها و منابع آبی مشترک در ایجاد تنش و تضاد بین کشورها است.

پایان بخش #اول

http://goo.gl/n6OI8V

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"بررسی نگاه های متفاوت به پتانسیل های سیاسی و دیپلماتیک منابع آبی مشترک:
جنگ آب، از واقعیت تا توهم"
بخش #دوم

@WaterDiplomacy

هرچند که شواهد مختلفی از درگیری ها و تنش های سیاسی ناشی از بهره برداری از #رودخانه های مشترک #مرزی وجود دارد که در برخی موارد نیز به درگیری نظامی منجر شده است، ولی بسیاری از محققان معتقدند و بر این عقیده اصرار دارند که تنش های آبی به ندرت باعث ایجاد جنگ و خشونت در قرن حاضر شده است. آن ها معتقدند که بیشتر روابط بین المللی مرتبط با آب، مشارکتی هستند و آب می تواند به عنوان یک ابزار و یا به صورت یک هدف مشترک برای مشارکت بین دولت ها عمل نماید. به عقیده آن ها #جنگ_آب، اغراقی است که توسط طرفداران محیط زیست برای توجه سردمداران سیاسی به اهمیت مسائل آبی و محیط زیستی ایجاد شده است. برای نمونه از کل وقایع بین المللی مربوط به آب از سال 1948 تا 2005، تنها 28 درصد آن تنش زا بوده است.

مطالعات و بررسی های صورت گرفته در خصوص اتفاقات رخ داده در خصوص منابع آبی مشترک در پنجاه سال اخیر نیز نشان می دهد که 1831 اتفاق (مشارکت و تضاد) بر سر آب در جهان رخ داده است که 1228 مورد آن مربوط به مشارکت و همکاری بین کشورها بوده و تنها 507 مورد آن مربوط به اتفاقات تنش محور بوده است. به طور کلی اکثر محققان بر این باورند که منابع مشترک آبی نه تنها می تواند تضاد و تنش های بین دو کشور را کاهش دهد، بلکه به عنوان یک تسهیل گر در بهبود روابط و افزایش سطح مشارکت و همکاری های دولت ها در زمینه های مختلف اقتصادی و سیاسی نیز عمل نماید.

برخلاف نظر محققان که آب را یک ابزار #مشارکت و نه یک ابزار ت#ضاد می دانند، سردمداران سیاسی دنیا نظرات متفاوتی در این زمینه داشته اند. انور سادات رئیس جمهور #مصر در سال 1979 اعلام نمود که ”تنها حالتی که می تواند مصر را مجدد درگیر جنگ کند آب است“. #پطروس_غالی دبیر کل سابق سازمان ملل نیز در سال 1985 هشدار داد که ”جنگ بعد در #خاورمیانه بر سر آب خواهد بود نه سیاست“. اسماعیل سراج الدین معاون رئیس کل بانک جهانی در سال 1995 اعلام نمود: ”در حالی که بسیاری از جنگ ها در قرن حاضر بر سر نفت بوده است، جنگ های قرن آینده بر سر آب خواهد بود“. #کوفی_عنان دبیر کل سابق سازمان ملل نیز در مارس 2001 عنوان نمود که: ”رقابت شدید بر سر منابع آب ممکن است عاملی برای درگیری و جنگ در آینده گردد“. هر چند که بلافاصله پس از آن در سال 2002 نظر خود را در این رابطه اصلاح کرد و از نقش آب به عنوان عاملی موثر در بهبود همکاری های بین المللی یاد کرد و همگان را به مشارکت و همکاری در مدیریت منابع آب فراخواند. بان کی مون، دبیر کل سازمان ملل نیز در سال 2009 اعلام نمود که بحران دارفور به دلیل بحران اکولوژیکی و در درجه نخست بحران آب آغاز و فراگیر شد و درگیری های شدید را در سطح بین المللی به وجود آورد.

علاوه براین، امیر "حسن بن طلال" برادر ملک حسین، پادشاه سابق اردن و عموی عبدا... دوم، شاه کنونی این کشور هشدار داد که جنگ بر سر آب و انرژی می تواند خون بارتر از بهار عربی در منطقه باشد. نوری مالکی، نخست وزیر سابق عراق هم در اوایل سال 2012 هشدار داد که در صورت عدم انجام اقدامی سریع برای رفع کمبود منابع آب، ممکن است کشورهای عربی بر سر این موضوع به جنگ با یکدیگر کشیده شوند.

به طور کلی، منابع آبی اگر چه ممکن است علت اصلی# جنگ و تنش های شدید بین دولت ها و ملت ها درنظر گرفته نشود، ولی ممکن است یکی از عوامل ایجاد جنگ ها و تضاد بین دولت ها باشد. به بیان دیگر، ادعای عدم وجود جنگ بر سر آب، به معنای عدم تضاد بر سر مسائل آبی مشترک نیست. از طرفی این مسئله به معنای حتمی بودن وقوع جنگ آب در قرن حاضر نخواهد بود. منابع آب به خصوص منابع آبی مشترک می توانند عامل #مشارکت و #همکاری بین کشورها و یا عامل ایجاد #درگیری و #تنش بین آن ها باشند که این مسئله به ساختارهای مدیریتی و بهره برداری از این منابع بستگی دارد.

آنچه که منابع آب مشترک را به عاملی برای بحران و تنش بین کشورها تبدیل کرده است عدم وجود ساختار مدیریتی مناسب در بهره برداری مشترک و #حکمرانی بد آن بوده است. لذا #جنگ_آب، نه به آن قطعیتی است که سیاستمداران پیش بینی کرده اند و نه به آن صورتی است که محققان آن را انکار کرده اند، بلکه ترکیبی از این دو احتمال است که وقوع یا عدم وقوع آن به طور کامل به رویکرد کشورها در ایجاد یک ساختار مناسب #حکمرانی برای بهره برداری مشترک از منابع آبی بستگی دارد.

پایان بخش #دوم

http://goo.gl/n6OI8V
#حجت_میان_آبادی

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

وزیر نیروی ایران: مشکل سد دوستی را از طریق مذاکره حل می‌کنیم

@WaterDiplomacy

وزیر نیروی ایران با اشاره به مقررات بین‌المللی گفت: تلاش می کنیم مشکلات سد #دوستی را از طریق #مذاکره با مقامات #افغانستان حل کنیم.

«حمید چیت چیان»، وزیر نیروی ایران در حاشیه مراسم بهره برداری از طرح های صنعت برق مشهد در جمع خبرنگاران گفت : مشکل سد #دوستی که بخش قابل توجهی از تامین آب شرب مردم #مشهد از طریق آن تامین می‌شود، برای مسئولان افغانستان تشریح شده است.

حمید چیت چیان افزود: در چارچوب مقررات بین المللی باید حقابه کشاورزان توسط کشورهای واقع در بالادست محترم شمرده شود.

سهم #سد #دوستی در تامین آب کلانشهر سه و نیم میلیون نفری مشهد حدود 50 درصد است. آورد آب سد #دوستی که در مرز ایران و ترکمنستان در شمال خراسان رضوی بر روی رودخانه هریرود ایجاد شده در سالهای اخیر به 140 میلیون مترمکعب کاهش یافته که علت آن تداوم چندین ساله پدیده خشکسالی و ساخت سد '#سلما' در افغانستان است.

مشروح خبر:
fna.ir/4Z8I84

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"چالش های #حقوقی طرح های #انتقال_آب از دریای #خزر"

@WaterDiplomacy

دریای #کاسپین (#خزر) بعنوان بزرگترین دریاچه جهان که توسط پنج کشور روسیه، ایران، قزاقستان، جمهوری آذربایجان و ترکمنستان احاطه شده است یکی از مهمترین منابع #ژئواستراتژیک و #ژئوپلیتیک در دنیا و منطقه می باشد. تعیین رژیم حقوقی طبیعی در بهره برداری از منابع مشترک آب، انرژی و همچنین مسایل #محیط_زیستی این منبع عظیم همیشه یکی از چالش ها و محور اصلی اختلافات جدی بین کشورهای ساحلی آن بوده است. #مذاکرات تعیین رژیم حقوقی طبیعی بین کشورهای ساحلی برای حل اختلافات موجود بر سر تقسیم و بهره برداری از منابع آب و انرزی آن و همچنین مسایل #محیط_زیست سال هاست که در حال انجام و پیگیری است.

"کنوانسیون حفاظت از محیط‌زیست دریای خزر" که به "کنوانسیون تهران" شهرت دارد در تاریخ 13 آبان 1382 هجری شمسی برابر با چهارم نوامبر 2003 میلادی تنظیم و به امضاي 5 كشور حاشيه خزر رسيد و در نهایت در 21 مردادماه 1385 ازسوي كشورهاي عضو، لازم‌الاجرا شد. کنوانسیون تهران متشکل از 4 #پروتکل است که عبارتند از: «حفاظت از درياي خزر در برابر آلودگي‌هاي ناشي از منابع و فعاليت‌هاي مستقر در خشكي»، «آمادگي، واكنش و همكاري منطقه‌اي در مبارزه با سوانح آلودگي نفتي»، «حفاظت تنوع زيستي»و «ارزيابي اثرات زيست‌محيطي فرامرزي».

#پروتکل «حفاظت از درياي خزر در برابر آلودگي‌هاي ناشي از منابع و فعاليت‌هاي مستقر در خشكي» به کاهش آلودگی دریای #خزر ناشی از منابع مستقر در خشکی می پردازد که مشتمل بر 29 ماده و پنج پیوست می باشد. ماده 4 این پروتکل به برررسی تعهدات طرفهای متعاهد می پردازد. بر اساس بنده یک ماده 4 این #پروتکل، "طرفهای متعاهد به طور انفرادی یا مشترک کلیه تدابیر لازم را به‌موجب مقررات کنوانسیون به منظور #پیشگیری، #مهار، #کاهش و تا حد امکان از بین بردن #آلودگی و هر اثر مخرب دیگر بر محیط زیست دریایی و مناطق ساحلی دریای خزر ناشی از فعالیت‌های مستقر در خشکی به عمل خواهند آورد."

این #پروتکل سال گذشته با عنوان قانون "پروتکل حفاظت از دریای خزر در برابر آلودگی ناشی از منابع و فعالیت‌های مستقر در خشکی الحاقی به کنوانسیون چهارچوب حفاظت از محیط زیست دریایی دریای #خزر" تصویب و توسط ریاست جمهوری ابلاغ گردید. این قانون در جلسه علنی مورخ 18 مردادماه 1394 مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 4/6/1394 به تأیید شورای نگهبان رسیده و در تاریخ 23/6/1394 از سوی دکتر حسن روحانی، رئیس جمهوری برای اجرا ابلاغ شده است.

با توجه به تعهدات حقوقی و بین المللی ایران در قبال مسایل حقوقی و زیست محیطی دریای #خزر هر نوع اقدام و طرحی در خصوص بهره برداری از منابع آبی این دریا و مسایل محیط زیست آن (از جمله طرح های شیرین سازی و انتقال آب به فلات مرکزی و #سمنان، انتقال آب به #مشهد و انتقال آب به #ارومیه) باید با مطالعه جامع و درنظر گرفتن تمام جوانب حقوقی و همچنین ابعاد هیدروپلیتیکی آن صورت پذیرد.

فراموش نکنیم که دریای خزر یکی از قطب های اصلی #بیضی_استراتژیک_انرژی در دنیاست که کشورهای ساحلی آن اختلافات جدی ای بر سر تعیین رژیم حقوقی بهره برداری از منابع انرژی، آب و سایر منابع طبیعی آن دارند. از اینرو، بررسی ابعاد و چالش های حقوقی طرح های انتقال آب از دریای خزر مساله ی مهم و پیچیده ای است که نیازمند مطالعات جدی، جداگانه و جامعی است.

#حجت_میان_آبادی
—---------------------------------------------—
پ.ن.1 :متن کامل قانون #کنوانسیون چارچوب حفاظت از محیط زیست دریایی دریای خزر (#کنوانسیون_تهران): http://rc.majlis.ir/fa/law/show/97758

پ.ن.2: متن کامل پروتکل حفاظت از دریای خزر در برابر آلودگی ناشی از منابع و فعالیتهای مستقر در خشکی (الحاقی به #کنوانسیون تهران): http://goo.gl/yZB55z

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"چالش های #حقوقی طرح های #انتقال_آب از دریای #خزر"

http://waterdiplomacy.roomfa.com/post/31

@WaterDiplomacy
"چالش های #حقوقی طرح های #انتقال_آب از دریای #خزر"

http://waterdiplomacy.roomfa.com/post/31

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

اینفوگرافیک: شناسایی 10منطقه که درآن مسایل مربوط به آب می تواند #تنش های #اجتماعی را تشدید و منجر به یک بحران #انسانی گردد

(Water & #Security Hot Spots 2016)

http://goo.gl/tAJHuH

@WaterDiplomacy
اینفوگرافیک: شناسایی 10منطقه که درآن مسایل مربوط به آب می تواند #تنش های #اجتماعی را تشدید و منجر به یک بحران #انسانی گردد

(Water & #Security Hot Spots 2016)

http://goo.gl/tAJHuH

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

WaterDiplomacy

مهمترین #توافقات و #معاهدات آبی ایران با کشورهای همسایه بر سر رودخانه ها و منابع آب #فرامرزی

منبع: http://goo.gl/8jTGAE

@WaterDiplomacy
مهمترین #توافقات و #معاهدات آبی ایران با کشورهای همسایه بر سر رودخانه ها و منابع آب #فرامرزی

منبع: http://goo.gl/8jTGAE

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"دیپلماسی آب: یک رویکرد برای پیشگیری و حل تنش های آبی"
@WaterDiplomacy

موسسه لاهه، چارچوب جدید پیشنهادی خود را بعنوان "دیپلماسی آب چندلایه " در هفته جهانی آب 2016 ارائه کرد.

جزئیات بیشتر در لینک زیر:

http://goo.gl/hNMRJY

#دیپلماسی_آب
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

نشست تخصصی "#هامون ها و بحران آب در #ایران" در واشنگتن
@WaterDiplomacy

فیلم کامل نشست "هامون ها و بحران آب در ایران" در #اندیشکده شورای #آتلانتیک (واشنگتن)

مدت زمان فیلم (1:59:52)

https://www.youtube.com/watch?v=mkLFQzlz64M

#AtlanticCouncil
—---------------------------------------------------------------
پ.ن: این پست بدون تایید و یا رد محتوا و ادعاهای مطرح شده صرفاً جهت بازنشر منتشر شده است.
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران: #دیپلماسی_آب، یکی از هفت چالش اصلی در مدیریت منابع آب در کشور"
@WaterDiplomacy

محمد حاج رسولیها با بیان اینکه با مطالعات صورت گرفته هفت چالش اصلی در مدیریت منابع آب در کشور شناسایی شد، اظهار کرد: با حضور جمعی از نخبگان این چالش ها بررسی و به مقام معظم رهبری ارائه شد.

مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران این هفت چالش را در حوزه مدیریت منابع آب، مدیریت کلان آب، صیانت از منابع آب، اولویت بندی طرح ها، دیپلماسی آب، تامین آب شرب کلان شهرها و استفاده از تکنولوژی های نوین نام برد.

حاج رسولیها با بیان اینکه مقام معظم رهبری در جواب ارائه این گزارش دستور فرمودند، شورای عالی آب هر چه سریعتر تشکیل شود و شنیده ام که مدتی هست که تعطیل شده است.

—------------—

چندی پیش، حدود 8 میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی برای مهار آب‌های #مرزی و توسعه بخش کشاورزی در نظر گرفته شده است که بر اساس آن مقرر شد پنج میلیارد دلار از آن برای مهار آب در مرزهای غربی کشور و حدود سه میلیارد دلار نیز برای ارتقاء روش های آبیاری در بخش کشاورزی به کار گرفته شود که این مساله پیچیدگی های دیپلماسی آب در کشور را بیشتر پدیدار خواهد کرد.

https://goo.gl/t2fKIy

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"دیپلماسی آب و اقلیم: رویکردی یکپارچه برای اقدامات تطبیقی در حوضه های آبریز فرامرزی و بین المللی"
@WaterDiplomacy

بسیاری از حوضه های آبریز فرامرزی در سراسر جهان با چالش های مرتبط با تغییرات اقلیمی مواجه هستند که در دهه های پیش رو نیز تشدید خواهد شد. #سازگاری موفق یک پیش شرط مهم برای تضمین توسعه #پایدار و #ثبات #سیاسی در این حوضه ها خواهد بود. در عین حال، #ثبات و #همکاری پیش شرط برای #سازگاری #موفق هستند.

حال سوال ان است که کشورهای ساحلی چگونه می توانند به بهترین شکل ممکن به این اهداف مرتبط دست یابند؟ و #دیپلماسی_آب و #دیپلماسی_اقلیم چگونه می توانند با حمایت جامعه بین الملل -که در پی تقویت هر دو است- یکدیگر را تقویت کنند؟

گزارش زیر که توسط مرکز Climate Diplomacy در #وزارت_خارجه آلمان و با همکاری موسسه Adelphi در آگوست 2016 منتشر شده است به تشریح ابزارهای کلیدی #حکمرانی آب در سازگاری با #تغییراقلیم در حوضه های فرامرزی بین المللی می پردازد.

https://www.adelphi.de/en/publication/water-and-climate-diplomacy

#وزارت_خارجه
#دیپلماسی_آب
#دیپلماسی_اقلیم

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

اشرف غنی: عملیات ساخت 21 #سد آبی در #افغانستان به زودی آغاز می شود.

@WaterDiplomacy
اشرف غنی: عملیات ساخت 21 #سد آبی در #افغانستان به زودی آغاز می شود.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#چین مسیر رود براهماپوترا به #هند را بست"
@WaterDiplomacy

رقابت و درگیری بین دو کشور #چین و #هند که بخشی از آن در قرارداد #چابهار و بندر #گوادر پاکستان شدت گرفته بود ابعاد گسترده تری پیدا کرد. #چین که از متحدان نزدیک# پاکستان و درحال اجرای طرح بزرگ اقتصادی و سرمایه گذاری در بندر #گوادر این کشور است ،در پی تهدید هند در خصوص تجدید نظر در قرارداد ورود آب رودخانه #سند به پاکستان،پیش دستی کرد و یک شاخه از رودخانه 'براهماپوترا ' که از مسیر این کشور به #هند وارد می شود را بست .

به گزارش داون، رود #براهماپوترا یکی از بزرگترین رودهایی است که حدود 35 درصد آب #هندوستان را تأمین می‌کند و علاوه بر مقدس بودن زمین‌های کشاورزی را نیز سیراب می‌نماید.

روزنامه دی هندو چاپ دهلی نوشت: چین از سال 2014 سدهای زیادی بر روی رود #براهما‌پوترا احداث کرده بود اما هرگز آب این رود را به طور کامل نبست اما تهدید #پاکستان سبب شد این کشور پیشدستی کند.

یارلو ژینگ بو یا همان براهما پوترا از از یخچال‌های انگسی در تبت سرچشمه می‌گیرد و بعد از عبور از چین وارد هند می‌شود.

طبق این گزارش پروژه اولیه #چین که با آب برهما پوترا برنامه‌ریزی شده 74 میلیون دلار هزینه دارد. قرار است 2 نیروگاه تأمین برق انرژی خود را از آب‌های رود برهما پوترا تأمین کنند و بخشی از این آب نیز برای راکتورهای هسته‌ای استفاده شود.

منطقه‌ای که چین برای پروژه‌های خود در نظر گرفته فقط چند ساعت تا کشور بوتان فاصله دارد و قرار است با کمک خط آهن به نپال وصل شود. به گزارش دی هندو، به هر حال احداث سد روی رود برهما پوترا ورود آب به #هند و #بنگلادش را با مشکلات جدی مواجه می‌کند.

چین اعلام کرد حدود 11 سد که این کشور در مسیر رودهای منتهی به هند احداث کرده برای دریافت سهم آب خود این کشور است و مشکلی برای هند به وجود نمی‌آورد.

#فارس

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"نقشه ولیست وقایع نگاری درگیریهای آبی رخ داده در دنیا"

نقشه پراکندگی:
http://www2.worldwater.org/conflict/map/

فهرست تنش ها:
http://www2.worldwater.org/conflict/list/

#WaterConflict
@WaterDiplomacy
"نقشه ولیست وقایع نگاری درگیریهای آبی رخ داده در دنیا"

نقشه پراکندگی:
http://www2.worldwater.org/conflict/map/

فهرست تنش ها:
http://www2.worldwater.org/conflict/list/

#WaterConflict
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"نقشه وقایع نگاری #درگیری های آبی رخ داده در منطقه #غرب_آسیا"

نقشه پراکندگی:
https://goo.gl/T3Z92t

وضعیت درگیری های آبی رخ داده در همسایه های شرقی و غربی کشور قابل تأمل است.

@WaterDiplomacy
"نقشه وقایع نگاری #درگیری های آبی رخ داده در منطقه #غرب_آسیا"

نقشه پراکندگی:
https://goo.gl/T3Z92t

وضعیت درگیری های آبی رخ داده در همسایه های شرقی و غربی کشور قابل تأمل است.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

ده منطقه شناسایی شده بر اساس مطالعات صورت گرفته توسط Circle of Blue که درآن مناطق، مسایل و چالش های مربوط به آب می تواند #تنش های #اجتماعی را تشدید و منجر به یک بحران #انسانی گردد:

@WaterDiplomacy

1- Afghanistan, Tajikistan, and Uzbekistan
2- Brazil
3- El Salvador, Guatemala, and Honduras
4- Ethiopia, Somalia, and South Sudan
5- Gaza
6- India and Pakistan
7- Jordan and Lebanon
8- Nigeria
9- Saudi Arabia
10- South Africa

http://goo.gl/tAJHuH

همانطور که مشاهده می شود متاسفانه بخش مهمی از این مناطق، در همسایگی کشور ایران قرار دارند.
#هیدروپلیتیک
#دیپلماسی_آب


@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"دیپلماسی هند برای مقابله با پاکستان در منابع آب افغانستان"

@WaterDiplomacy

#افغانستان و #هندوستان به‌صورت جدی در حال بررسی امکان ساخت سد، در بالادست حوضه های آبریز شرقی افغانستان‌اند. به گزارش هندوستان‌تایمز، به نقل از مقامات هندی‌ای که نمی‌خواستند نام‌شان برده شود، حوضه آبریز دریای #کابل یکی از آن پروژه‌های مورد نظر است.

حوضه آبریز کابل از بعضی جهات، شبیه حوضه «چناب» در «جامو و کشمیر» است. دولت #هندوستان، حکومت #افغانستان را تشویق کرده است که روی حوضه مذکور سد ایجاد کند. #هندوستان در واکنش به «حمله‌های نیروهای شبه‌نظامی مظنونِ متعلق به پاکستان» در یوری «در کشمیر تحت کنترل هندوستان»، بودجه سه پروژه‌ی سد آبی بالا دست حوضه ی #چناب را افزایش داده است.

پیش از این، پروژه‌های مذکور به‌دلیل اعتراض #پاکستان به آن، بر اساس پیمان آب‌های #سند، معطل نگهداشته شده بود. مقامات هندی مدعی‌اند که #پاکستان چنین معاهده‌ای را با #افغانستان «در ارتباط با حوضه آبریز رودخانه کابل» به امضا نرسانده است. احکام جاری در ارتباط به آب‌های رودخانه های شرقی افغانستان که عمدتا در برگیرنده‌ی دریای کابل، کنر و چترال می‌شود و به خاک پاکستان جریان دارند، شامل برخی از اصول پذیرفته شده بین‌المللی می‌گردند.

یکی از مقام‌های هندی می‌گوید که «هندوستان با کمک به افغانستان در قسمت راه‌اندازی چندین پروژه‌ی #سدسازی، می‌خواهد که پیام نیرومندی به پاکستان بفرستد. ما باید نتایج این اقدامات را به دقت مورد بررسی قرار دهیم.

زمانی که محمداشرف #غنی، رییس‌جمهور #افغانستان، ماه گذشته به #هند سفر کرد، به‌طور مشخص امکانات توسعه‌ی سیستم دریایی شرق افغانستان را با طرف هند بررسی و در عین حال، از این کشور به‌خاطر کمک به ساخت و تکمیل سد #سلما تشکر کرد.

مقام‌های هندی می‌گویند که بین دو طرف در سطح عالی گفتگو‌ها بر سر موضوع مذکور ادامه داشته و دیدارهای بعدی به‌خاطر بحث روی پروژه‌های مشخص میان هیات‌های دو کشور صورت خواهد گرفت. گفته می شود اشرف غنی به‌طور قطع برای آغاز به‌کار نشست قلب آسیا در باب افغانستان که در سطح وزیران کشور‌های اشتراک‌کننده برگزار می‌شود، در نخستین هفته‌ی دسامبر به هند سفرخواهد کرد.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

درباره آب مذاکره کنیم؛ ولی «چرخ را دوباره اختراع نکنیم»
@WaterDiplomacy

دو استان اصفهان و چهارمحال و بختیاری با وجود داشتن سابقه درخشان تعاملات تاریخی، اکنون بیش از یک دهه است مانند دو کشور هم‌جوار، رودخانه را به مرکز اصلی مناقشات منتقل کرده‌اند؛ اختلافاتی که دیگر کتمان‌كردني نبوده و دامنه آن بسیار گسترده شده است. برای مثال سال‌هاست مرز دو استان محل مناقشه است! که قطعا دلیل اصلی آن اعمال بیشتر قدرت در کنترل آب است.

در این وضعیت ناهنجار و خبرهای ناگوار، خبری در این هفته‌ها منتشر شد که دو استان اصفهان و چهارمحال‌وبختیاری وارد گفت‌وگو و مذاکره مستقیم درباره زاینده‌رود شده‌اند و تفاهم‌نامه‌ای بین استانداران امضا شده است. اینکه چه چیز توافق و چه چیز امضا شده، متأسفانه مطابق معمول به لحاظ نبود شفافیتِ تصمیمات، جزئیات آن در دسترس نبود. درعین‌حال این خبر به دلایل زیادی مسرت‌بخش است: یک، عملا «گفت‌وگوی آب» به‌طور رسمی شروع شده است. دوم، جامعه سیاسی با احترام به نظرات جامعه دانش از حل‌وفصل موضوع به‌وسیله روش‌های دستوری-کنترلی کمی فاصله گرفته و به سمت حل‌وفصل مذاکره‌محور حرکت می‌کند.

پژوهشگران حوزه حکمرانی و دیپلماسی آب برای اینکه «یک مشکل آبی به موضوع مذاکره تبدیل و ضامن یک توافق و همکاری و تأمین آب پایدار شود» حاکم‌شدن شرایطی را بر مذاکرات ضروری می‌دانند:

۱- طرفین درک کنند که در مذاکره با یک مسئله پیچیده که بازیگران آن به هم پیوند ‌خورده‌اند، روبه‌رو هستند.
منظور ما از پیچیدگی در اینجا تداخل مرزهای طبیعی، سیاسی و اجتماعی است؛ بنابراين دیپلمات‌های آبی فقط و فقط مهندسان و سیاسیون نیستند و حضور سایر تخصص‌ها هم نیاز مذاکره است.

۲- دعوای آب دعوای ارزش‌ها و علايقی است که در مقابل هم قرار گرفته‌اند و با هم مبارزه می‌کنند؛ بنابراين طرفین بایستی متمایل به درک «علايق» و شناخت ارزش‌های طرف مقابل باشند.

سؤالاتی که به علایق برمی‌گردد- درباره زاینده‌رود برای نمونه- می‌توانند اینها باشند که مذاکره بایستی برای آن جواب و بند مشخص داشته باشد؟ دعوا بر سر چه مقدار آب است؟ از این ۱۶ درصد آبی که از مجموع آب‌های استان چهارمحال وارد زاینده‌رود می‌شود چه مقداری واقعا حق و سهم کشاورزی، صنعت، شهرها و گاوخونی است؟ با جواب به این سؤال دیدگاه‌ها نسبت به قانون توزیع عادلانه آب روشن می‌شود. دلیل واقعی چهارمحال‌وبختیاری برای پمپاژ مستقیم آب از سد به ارتفاع ۷۰۰ متر و کشاورزی در ارتفاعاتی که خاک آن هم بعضا از مناطق دیگر حمل شده چیست؟ اصفهان چه هدفی از کنترل و برداشت آب دارد؟ این سؤال مهمی است که مشخص شود اصفهان چه ارزشی برای کشور دارد که چهارمحال آن را نداشته و با جاری‌شدن زاینده‌رود آن ارزش حفظ می‌شود؛ و برعکس؟

سال‌هاست طرفین برای ارضای علایق طرف مقابل خلاقیتی به خرج نداده‌اند چون گردوغبار حاصل از دعوا این اجازه را نداده است. در مذاکره علایق جدید ایجاد کنید البته بر مبنای ارزش‌های جدید مثلا مشوق‌های مالی و اجتماعی.

۳- بدنه‌ای نیاز است که توافقات را پایش کند، مشکلات جدید را در زمانی‌که به وقوع می‌پیوندند نشان دهد و برای آن مذاکره‌کنندگان را به تصمیم‌گیری وادار کند.

مشکلات آبی همچون خود آب سیال، زنده و دائما در‌حال تغییر هستند. به‌همین‌دلیل پیوند آن با مصوبات خشک و بوروکراتیک کمکی به حل‌وفصل آنها نکرده و نخواهد کرد. به‌ طور قطع مصوبات و قوانین لازم هستند، ولی اولا بایستی مذاکره شده باشند و ثانیا بایستی به‌ وسیله بدنه‌ای کارشناسی - تجهیزاتی پایش شوند.

متن کامل یادداشت: https://goo.gl/uhc7Hl

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

توضیحات تکمیلی:

تاریخ و زمان جلسه دوشنبه 24 ابان ماه ساعت 18- 15 می باشد.

https://goo.gl/YVaJQU
WaterDiplomacy

توضیحات تکمیلی:

تاریخ و زمان جلسه دوشنبه 24 ابان ماه ساعت 18- 15 می باشد.

https://goo.gl/YVaJQU
WaterDiplomacy

"توافقنامه چابهار فرصت دیپلماسی آب برای تأمین امنیت آبی شرق کشور"

@WaterDiplomacy

«توافقنامه سه‌جانبه بندر چابهار» بین رییس‌جمهور ایران، نخست‌وزیر هند و رییس‌جمهور افغانستان در تهران امضا شد. این #توافقنامه در کنار مزایایی که برای سه کشور از جمله ایران دارد بیش از همه برای #هند و بعد از آن #افغانستان دارای اهمیت بسیاری است.

نکته قابل‌تأمل دراین‌باره آن است که «نارندرا مؤدی» نخست‌وزیر هند در بازگشت از تهران، برای افتتاح سد «#سلما» که با هزینه تقریبی 300 میلیون دلاری هند ساخته‌ شده است، به هرات افغانستان سفر کرد و این سد را افتتاح کرد.

سد سلما که به سد دوستی هند-افغانستان تغییر نام داده شد، در بالادست رودخانه هریرود و در بالادست سد دوستی ایران-ترکمنستان ساخته‌ شده است که از زمان شروع آبگیری آن مشکلات بسیار جدی‌ای برای تأمین آب شمال شرق کشور به‌ویژه شهر #مشهد ایجاد شده است. بدون شک، آبگیری و افتتاح این سد اثرات نامطلوب بسیاری هم از منظر #امنیت_آبی و هم محیط زیستی در شرق کشور ایجاد خواهد کرد. طبق قوانین و حقوق بین‌المللی آب، کشور ایران و به‌ویژه شهر #مشهد دارای حقابه از رودخانه #هریرود است.

علاوه بر سد #سلما، دولت #افغانستان از سال 2013 ساخت سد «#پاشدان» در یکی از سرشاخه‌های رودخانه هریرود و در بالادست شهر هرات را آغاز کرده است. افغانستان یکی از کشورهای پرآب منطقه است که تمام رودخانه‌های اصلی آن از این کشور خارج‌شده و بیش از 90 درصد از آب‌های سطحی این کشور با کشورهای همسایه پایین‌دست آن مشترک است.

بین همسایگان افغانستان، این کشور فقط با ایران و آن‌ هم بر سر رودخانه #هیرمند قرارداد بین‌المللی آبی دارد. ازاین‌رو، متأسفانه هیچ قرارداد و معاهده‌ای بر سر بهره‌برداری از رودخانه #هریرود بین افغانستان و دو کشور همسایه پایین‌دست -ایران و ترکمنستان- وجود نداشته و افغانستان نیز در عمل مایل به مذاکره بر سر بهره‌برداری از این ‌رودخانه نیست. #ایران و #ترکمنستان همواره به ساخت این سدها به دلیل اثرات سوء بر پایین‌دست اعتراض داشته و همیشه خواهان حقابه طبیعی خود از آن بوده‌اند.

از سوی دیگر، کشور #هند نیز برای دستیابی به منافع سیاسی و اقتصادی خود و به‌ویژه مقابله با پاکستان، سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در افغانستان به‌ویژه در حوزه سدسازی در این کشور انجام داده است. ازاین‌رو، تحلیل امنیت آبی شرق کشور که بخش عمده آن به افغانستان وابسته است مساله پیچیده‌ای است که نیازمند «دیپلماسی آبی» قوی در این زمینه است.

با توجه به مشکلات جدی کشور در حوزه آب در شرق کشور به‌ویژه منطقه #سیستان و خراسان، سیاست‌هایی چون «راه» در برابر «آب» و یا «تسهیل دسترسی به بندرها» و «تجارت اقتصادی» در برابر «آب» از راهکارها و گزینه‌های پیش روی کشور در عرصه دیپلماسی آب برای حل مشکلات آبی شرق کشور است.

امید است مدیران و سیاست‌گذاران کشور از این فرصت همکاری که دو کشور #هند و #افغانستان بشدت به آن وابسته‌اند، بیشترین بهره را برای دسترسی و بهره‌وری پایدار از منابع مشترک آب طبق قوانین و کنوانسیون‌های بین‌المللی آب ببرند.

- یادداشت روزنامه صبح نو
http://goo.gl/rs67Zx

@WaterDiplomacy
#دیپلماسی_آب
------

"توافقنامه چابهار فرصت [از دست رفته] دیپلماسی آب برای تأمین امنیت آبی شرق کشور"

@WaterDiplomacy

«توافقنامه سه‌جانبه بندر چابهار» بین رییس‌جمهور ایران، نخست‌وزیر هند و رییس‌جمهور افغانستان در تهران امضا شد. این #توافقنامه در کنار مزایایی که برای سه کشور از جمله ایران دارد بیش از همه برای #هند و بعد از آن #افغانستان دارای اهمیت بسیاری است.

نکته قابل‌تأمل دراین‌باره آن است که «نارندرا مؤدی» نخست‌وزیر هند در بازگشت از تهران، برای افتتاح سد «#سلما» که با هزینه تقریبی 300 میلیون دلاری هند ساخته‌ شده است، به هرات افغانستان سفر کرد و این سد را افتتاح کرد.

سد سلما که به سد دوستی هند-افغانستان تغییر نام داده شد، در بالادست رودخانه هریرود و در بالادست سد دوستی ایران-ترکمنستان ساخته‌ شده است که از زمان شروع آبگیری آن مشکلات بسیار جدی‌ای برای تأمین آب شمال شرق کشور به‌ویژه شهر #مشهد ایجاد شده است. بدون شک، آبگیری و افتتاح این سد اثرات نامطلوب بسیاری هم از منظر #امنیت_آبی و هم محیط زیستی در شرق کشور ایجاد خواهد کرد. طبق قوانین و حقوق بین‌المللی آب، کشور ایران و به‌ویژه شهر #مشهد دارای حقابه از رودخانه #هریرود است.

علاوه بر سد #سلما، دولت #افغانستان از سال 2013 ساخت سد «#پاشدان» در یکی از سرشاخه‌های رودخانه هریرود و در بالادست شهر هرات را آغاز کرده است. افغانستان یکی از کشورهای پرآب منطقه است که تمام رودخانه‌های اصلی آن از این کشور خارج‌شده و بیش از 90 درصد از آب‌های سطحی این کشور با کشورهای همسایه پایین‌دست آن مشترک است.

بین همسایگان افغانستان، این کشور فقط با ایران و آن‌ هم بر سر رودخانه #هیرمند قرارداد بین‌المللی آبی دارد. ازاین‌رو، متأسفانه هیچ قرارداد و معاهده‌ای بر سر بهره‌برداری از رودخانه #هریرود بین افغانستان و دو کشور همسایه پایین‌دست -ایران و ترکمنستان- وجود نداشته و افغانستان نیز در عمل مایل به مذاکره بر سر بهره‌برداری از این ‌رودخانه نیست. #ایران و #ترکمنستان همواره به ساخت این سدها به دلیل اثرات سوء بر پایین‌دست اعتراض داشته و همیشه خواهان حقابه طبیعی خود از آن بوده‌اند.

از سوی دیگر، کشور #هند نیز برای دستیابی به منافع سیاسی و اقتصادی خود و به‌ویژه مقابله با پاکستان، سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در افغانستان به‌ویژه در حوزه سدسازی در این کشور انجام داده است. ازاین‌رو، تحلیل امنیت آبی شرق کشور که بخش عمده آن به افغانستان وابسته است مساله پیچیده‌ای است که نیازمند «دیپلماسی آبی» قوی در این زمینه است.

با توجه به مشکلات جدی کشور در حوزه آب در شرق کشور به‌ویژه منطقه #سیستان و خراسان، سیاست‌هایی چون «راه» در برابر «آب» و یا «تسهیل دسترسی به بندرها» و «تجارت اقتصادی» در برابر «آب» از راهکارها و گزینه‌های پیش روی کشور در عرصه دیپلماسی آب برای حل مشکلات آبی شرق کشور است.

امید است مدیران و سیاست‌گذاران کشور از این فرصت همکاری که دو کشور #هند و #افغانستان بشدت به آن وابسته‌اند، بیشترین بهره را برای دسترسی و بهره‌وری پایدار از منابع مشترک آب طبق قوانین و کنوانسیون‌های بین‌المللی آب ببرند.


http://goo.gl/rs67Zx

@WaterDiplomacy
#دیپلماسی_آب
WaterDiplomacy

مدیرکل دفتر رودخانه های مرزی و منابع آب مشترک وزارت نیرو: محور دیپلماسی آب ایران مبتنی بر همکاری و تأمین منافع مشترک است

@WaterDiplomacy

باید با همکاری مشترک به سمتی پیش رفت که بتوان یک "استفاده عادلانه و منطقی" از منابع آب مشترک داشت؛ لذا هدف همه باید تعریف یک "سبد منافع مشترک" در منطقه باشد.

به گزارش ایلنا، مدیرکل دفتر رودخانه‌های مرزی و منابع آب مشترک وزارت نیرو گفت: محور #دیپلماسی_آب ایران مبتنی بر همکاری و تأمین منافع مشترک است واشتراک در منابع آب می‌تواند عاملی برای "همکاری" و "صلح" و "نشستن همه بر سر یک سفره" باشد.

«جبار وطن فدا» با اشاره به برگزاری نشست مشترک ایران با نمایندگانی از کشورهای اروپایی در حوزه آب‌های مرزی و مشترک، گفت: این نشست جهت تبادل نظر و انتقال تجربیات در حوزه آب‌های #مرزی و مشترک و دیپلماسی آب با نمایندگانی از آلمان و سایر کشورهای اروپایی بوده است.

وی افزود: براساس پیش‌بینی‌ها و گزارش‌های بین‌المللی تا سال 2025 حداقل یک چهارم جمعیت کره زمین در معرض بحران‌های زیست محیطی نظیر سیلاب، خشکسالی، کمیابی و کمبود آب قرار گیرند، بنابراین آب به عنوان نیاز کلیدی زندگی بشر، به‌طور بالقوه می‌تواند عاملی برای تشدیدِ #تنش‌های #اجتماعی و به خطر افتادنِ امنیت انسانی باشد.

وی تصریح کرد: ظرفیت سازی و تبادل دانش، تجربیات و اطلاعات درباره جنبه‌های مختلف مدیریت آب در کشورها و در این زمینه بهره‌گیری از تجربیات نهادهای مختلف ظرفیت‌سازی بین‌المللی و پشتیبانی نهادهای مالی وابسته به سازمان‌های بین‌المللی می‌تواند بسیار کارساز و مؤثر واقع شود.

وطن فدا تأکید کرد: گرچه اشتراک در منابع آب ممکن است مسائل را پیچیده تر کند، اما در عین حال، این در هم آمیختگی می‌تواند عاملی برای "همکاری" و "صلح" و "نشستن همه بر سر یک سفره" باشد. این موضوع جدیدی در کشور ما نیست و ریشه‌های تاریخی و دینی دارد.

وی گفت: ایران با کشورهای همسایه فقط در موضوع آب اشتراک ندارد، اشتراکات فراوانی در تاریخ، دین و مذهب، فرهنگ و حتی زبان داشته و تعاملات و روابط بسیار خوب و سازنده‌ای در حوزه‌های اقتصادی سیاسی و اجتماعی دارد.

مدیر کل دفتر رودخانه‌های مرزی و منابع آب مشترک وزارت نیرو خاطرنشان کرد: بنابراین باید با همکاری مشترک به سمتی پیش رفت که بتوان یک "استفاده #عادلانه و #منطقی" از منابع آب مشترک داشت؛ لذا هدف همه باید تعریف یک "سبد منافع مشترک" در منطقه باشد.

وی در پایان اظهار داشت: در طول سا‌ل‌های گذشته تا امروز همواره #دیپلماسی_آب #ایران بر همین اساس بوده و همواره سعی شده بر محور همکاری برای رسیدن به یک سبد منافع مشترک استوار باشد؛ چرا که بر این باوریم توسعه و امنیت پایدار منطقه در گرو همکاری و تفاهم همه کشورهای منطقه با هم به‌ویژه در موضوع آب‌های مرزی مشترک است.

https://goo.gl/EZWR7m

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

معاون حقوقی وزارت امورخارجه: "معاهده چابهاردر راستای دیپلماسی آب نیست"
@WaterDiplomacy

معاون حقوقی وزارت امورخارجه،معاهده بندر#چابهاررادرراستای #دیپلماسی_آب ندانست وگفت: هندی ها،چابهارراتوسعه می دهند وازاین طریق امکان بهره گیری ازراه آهن درمسیرآسیای مرکزی به چابهار فراهم می شود.

عباس عراقچی در نشستی با عنوان چالش‌های هیدروپلیتیک ایران و دیپلماسی آب در پاسخ به سؤالی مبنی بر این‌که آیا در معاهده #چابهار با #هند و #افغانستان، در خصوص #حقابه رودخانه #هیرمند هم بحث شده است، افزود: این معاهده در راستای دیپلماسی آب نبوده است بلکه بحث سرمایه‌گذاری در بندر #چابهار و تبدیل آن به یک بندر فعال بوده است که برای سه کشور مزایای زیادی به لحاظ ترانزیتی دارد.به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از مهر، وی دسترسی افغانستان به آب‌های آزاد و دسترسی #هند به آسیای مرکزی را ازجمله مزایای این توافق عنوان کرد و گفت: در این توافق بحث آب مطرح نبوده است، #هندی ‌ها بندر چابهار را توسعه می‌دهند و با استفاده از این پیمان، امکان استفاده از راه‌آهن از آسیای مرکزی به چابهار ایجاد می‌شود.

معاون حقوقی و بین‌الملل وزارت امور خارجه این راه‌آهن را بخشی از کریدور شمال – جنوب عنوان کرد که اروپا را به چابهار و هند وصل می‌کند و محور استراتژیکی است که مسیر #هند تا #اروپا را به‌اندازه یک‌چهارم کاهش می‌دهد.

عراقچی درباره قرارداد ۱۹۷۵ بین #ایران و #عراق، اظهار داشت: هر اقدامی در زمینه رودخانه اروند اعم از ساخت #سد و لایروبی منوط به تصمیماتی است که در کمیته فنی مشترک باید اتخاذ شود.

وی بابیان این‌که متأسفانه این کمیته تاکنون تشکیل نشده است، افزود: طرف #عراقی را به تشکیل این کمیته دعوت می‌کنیم تا با تصمیمات مشترک، بندهای حقوقی و عملیاتی مربوط به رودخانه اروند، قرارداد ۱۹۷۵ را اجرایی کنیم.

https://goo.gl/r8qqgV

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"دیپلماسی چندلایه، نجات‌بخش تالاب #هامون خواهد بود"
@WaterDiplomacy

تالاب #هامون و ریزگردهایش جنوب شرقی ایران را به محلی غیرقابل‌سکونت تبدیل کرده است. بستر هامون ریزگردهایی تولید می‌کند که ساکنان جنوب شرق ایران را به سمت استان‌های شمالی‌تر کوچ داده و این مهاجرت اجباری، بخش‌های وسیعی از ایران را تحت تأثیر قرارداده است. پژوهشگران عرصه دیپلماسی آب، این ماده حیاتی را ابزاری در دست سیاستمداران می‌دانند که می‌تواند نقش منفی در امنیت مناطق پایین‌دست ایفا کند اما آقای حجت میان‌آبادی، یکی از پژوهشگران حوزه دیپلماسی آب بر این باور است که با استفاده از یک دیپلماسی چندلایه، هنوز هم می‌توان به احیای تالاب هامون امیدوار بود و تهدید ایجادشده را به فرصت تبدیل کرد.

بخشی از مردم #سیستان و #بلوچستان، در جریان کوچ اجباری سه دهه گذشته خود، مشهد را به‌عنوان سرزمین دوم بعد از سیستان انتخاب کرده‌اند و سیاست‌های افغانستان، متأسفانه بار دیگر آنها را ناگزیر به کوچ اجباری دیگری می‌کند. لب‌های خشکیده هامون منتظر حق‌آبه تاریخی و طبیعی خود است اما آیا ایران توافقی با این کشور همسایه برای تأمین چنین حق‌آبه‌ای دارد؟
حجت میان‌آبادی کارشناس دیپلماسی آب در پاسخ به این پرسش به «صبح نو» می‌گوید: در رودخانه‌های مرزهای شرقی کشور، قرارداد معروف 1351 را با افغانستان منعقد کرده‌ایم. وی اضافه می‌کند: بر اساس این قرارداد، افغانستان باید سالانه درمجموع 820 میلیون مترمکعب آب به ایران تحویل دهد.

به گفته این کارشناس دیپلماسی آب در سال‌هایی که مذاکرات بین ایران و افغانستان بر سر آب در حال انجام بود، مسائل زیست‌محیطی و حق‌آبه تالاب‌ها در کمتر نقطه‌ای از جهان موردتوجه قرار می‌گرفت و توافق دو کشور بر سر تأمین نیازهای شرب و کشاورزی بود. وی بیان می‌کند: با توجه به شرایط جدید و تبعات زیست‌محیطی خشک شدن هامون‌ها، باید بار دیگر دو کشور بر سر مساله آب مذاکرات جدی‌ای را انجام دهند.

میان‌آبادی می‌گوید: نام #هامون درکنوانسیون‌های بین‌المللی ثبت‌شده و طبق این کنوانسیون‌های متعدد زیست‌محیطی، حفظ و نگهداری این تالاب به عهده همه کشورهاست. وی با تأکید بر استفاده از پتانسیل‌های زیاد دیپلماسی آب برای نجات هامون، به از دست رفتن فرصت ایجادشده در جریان قرارداد #چابهار اشاره می‌کند.

به گفته این کارشناس دیپلماسی آب، با استفاده از بحث‌های ترانزیت، تبادل انرژی، پروژه‌های عمرانی و غیره می‌توانیم افغانستان را تشویق کنیم تا بر سر حق‌آبه هامون با ایران همکاری کند. وی تأکید می‌کند: با تکیه‌بر پتانسیل کنوانسیون‌های بین‌المللی روی حفاظت تالاب‌ها و مسائل محیط‌زیستی، جای کار جدی برای نجات هامون وجود دارد. وی با دید مثبت به مذاکرات ایران و افغانستان برای تأمین حق‌آبه این تالاب جنوب شرق نگاه کرده و بر این باور است که با دیپلماسی چندلایه می‌توانیم حق‌آبه تالاب هامون را از رودخانه‌های منتهی به این تالاب که در افغانستان جاری‌اند، احیا کنیم.

ایران بر اساس قرارداد 1351 فقط درباره دریافت حق‌آبه از رودخانه #هیرمند با #افغانستان به توافق رسیده است اما به گفته احمد قرایی، عضو هیات علمی پژوهشکده هامون، به‌جز این رودخانه، سه رودخانه دیگر به نام‌های فرارود، خاش رود و سیستان رود که آب کمی را به ایران می‌آورد در تغذیه این تالاب جنوب شرق کشور، مؤثرند. وی به «صبح نو» می‌گوید: برای تمام این رودخانه‌ها، با کشور افغانستان تفاهم‌نامه نداریم.

وی اضافه می‌کند: تالاب هامون یک مجموعه بین‌‎المللی است که نام آن در کنوانسیون رامسر به ثبت رسیده و باید از این پتانسیل‌ها برای احیای آن استفاده کنیم. این عضو پژوهشکده هامون بیان می‌کند: ثبت‌نام هامون به‌عنوان یک تالاب بین‌المللی، حیات این تالاب را به مساله‌ای فرامرزی تبدیل کرده و تمامی کشورها در برابر آن مسوول هستند. پروتکل‌های بین‌المللی مرتبط با تالاب‌های بین‌المللی درواقع معاهده‌های فراملی و بین‌المللی اند که همه کشورها باید به مفاد آن عمل کنند در غیر این صورت با برخورد قهری تمام کشورهای عضو نهادهای بین‌المللی مواجه می‌شوند. وی ادامه می‌دهد: متأسفانه تاکنون ایران از این ظرفیت‌ها استفاده نکرده است.

البته قرایی از منظر دیگری نیز به مساله احیای هامون نگاه می‌کند. وی بر این باور است که می‌توانستیم به‌جای آنکه به مرز یک نگاه سیاسی و امنیتی داشته باشیم و آن را تهدید بدانیم، از ابعاد مثبت آن یعنی رابطه قومی و خویشاوندی مردم سیستان با ساکنان کشور افغانستان استفاده کنیم.

این عضو هیات علمی پژوهشگاه هامون می‌گوید: اگر در افغانستان آگاهی‌رسانی کافی می‌شد که مشکلات ناشی از خشک شدن هامون، گریبان آنها را نیز می‌گیرد، شرایط بهتری برای مردم منطقه فراهم می‌شد.

https://goo.gl/lKYZsJ

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"سازمان ملل بر حل مناقشات آب در افغانستان تأکید کرد"
@WaterDiplomacy

سازمان ملل متحد با انتشار گزارشی اعلام کرد، حل مناقشات مرتبط با آب در افغانستان جنگ‌زده به ارتقای بخش کشاورزی و اقتصادی این کشور کمک می‌کند.

به گزارش خبرنگار سایت افغانستان خبرگزاری فارس، سازمان ملل متحد با انتشار گزارشی اعلام کرد، حل مناقشات مرتبط با آب در افغانستان جنگ‌زده به ارتقای بخش کشاورزی و اقتصادی این کشور کمک می‌کند.

این گزارش با عنوان حقوق آب، ارزیابی چارچوب حقوقی حاکم بر آب #افغانستان برای گزارش کشاورزی، بر اهمیت آب برای اقتصاد این کشور تاکید دارد و ابزارهای رسمی و غیر رسمی حل مناقشات آبی را ارزیابی و تحلیل کرده است.

این گزارش همچنین شامل توصیه‌های عملی برای تسهیل مکانیسم راه حل، از جمله بررسی بیشتر قانون آب سال 2009، بهبود هماهنگی برنامه‌های منابع آب و سایر موارد می‌شود.

اسپوتنیک نوشت:بیش از 80 درصد از ساکنان #افغانستان از بخش کشاورزی تامین معاش می‌کنند. جوامع روستایی به دسترسی دائم به آب برای کشاورزی نیاز دارند.

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

برگزاری نشست "آموزش دیپلماسی آب، مدیریت رودخانه های فرامرزی و مطالعات منطقه ای"
@WaterDiplomacy

نشست تخصصی "آموزش دیپلماسی آب، مدیریت رودخانه های فرامرزی و مطالعات منطقه ای" در حاشیه "اولین کنفرانس بین المللی آب و محیط زیست در هزاره جدید، آموزش و ظرفیت سازی" در دانشگاه تهران برگزار می گردد.

این نشست با حضور:
- دکتر عباس عراقچی (معاون حقوقی و امور بین الملل وزارت خارجه)،
- دکتر زهرا اجاق (استاد پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی)،
- دکتر جلال عطاری (استاد دانشگاه شهید بهشتی)،
- مهندس جبار وطن فدا (مدیر کل دفتر رودخانه های مرزی وزارت نیرو)،
- مهندس محسن نقیبی (کارشناس ارشد دفتر رودخانه های مرزی وزارت نیرو)،
- دکتر حسین هاشمی (استاد دانشگاه شهید بهشتی)،
- دکتر هدایت فهمی (معاون دفتر برنامه ریزی کلان آب و آبفا وزارت نیرو) و
-دکتر حجت میان آبادی (پژوهشگر هیدروپلیتیک و دیپلماسی آب)

در تاریخ دوشنبه (15 آذرماه 1395) در سالن (ب) محل برگزاری همایش از ساعت 10:45 الی 13 برگزار خواهد شد.

این نشست چالش های اصلی آموزش دیپلماسی آب در ایران از جمله محورهای ذیل را پوشش خواهد داد:

• Education/Training Requirements of Water Diplomacy for academics and experts
• Capacity building, education and training for adaptive and cooperative transboundary water governance
• Educational programs for enhancing Hydropolitics and Water Diplomacy in the Middle East
• Rethinking the Science–Policy Nexus.
• Water Diplomacy in the developed countries

https://wenm.ut.ac.ir/

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#دیپلماسی_اقلیم؛ بایدها و نبایدهای پیوستن ایران به توافق نامه #پاریس"

بررسی ابعاد اقتصادی و حقوقی پیوستن ایران به توافق نامه پاریس در برنامه گفتگوی ویژه خبری

http://medianews.iribnews.ir/simanews_Files/Videos/95.09.17.2.22.45.mp4

#ClimateDiplomacy #ParisAgreement
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

رئیس کمیته محیط زیست سنای آمریکا: #تغییراقلیم را باور ندارم زیرا آن یک حقه و فریب است!
@WaterDiplomacy

سناتور جیمز اینهوف -سناتور ایالت اکلاهما در سنای آمریکا- در 26 فوریه 2015 گلوله برفی را به مجلس سنا آورد و با پرتاب کردن آن ادعا نمود که تغییر اقلیم و گرمایش زمین یک فریب است.

اینهوف، که ریاست کمیته محیط زیست #سنا #آمریکا را برعهده دارد معتفد است که تغییران اقلیمی ناشی از فعالیت های انسانی فریب آمیز است و آموزش آنرا به دانش آموزان شستشوی مغزی کودکان خوانده است !

او همچنین معتقد است که #گرمایش زمین ناشی از فعالیت های انسانی بزرگترین فریب و جعلی است که به خورد مردم آمریکا داده شده است!

http://yon.ir/2kP4

#ClimateDiplomacy

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"ویدئو: منازعه پیچیده چین، هند، پاکستان و افغانستان برسر آب و تاثیر آنها بر ایران"
@WaterDiplomacy

بخش‌هایی از سخنرانی حجت میان‌آبادی دکترای هیدروپلیتیک دانشگاه دلفت هلند در نشست بررسی چالش‌های هیدروپلیتیک ایران. 1395.8.24

http://npps.ir/ArticlePreview.aspx?id=101750

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"جرم‌انگاری تخریب محیط زیست و دیپلماسی محیط زیست از ارکان اصلی سیاست های کلی ابلاغی محیط زیست"
@WaterDiplomacy

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در اجرای بند یک اصل ۱۱۰ قانون اساسی، در نامه‌ای به رؤسای قوا، سیاست‌های کلی محیط زیست را در آبان 1394 ابلاغ کردند.

ایجاد نظام یکپارچه‌ی ملی محیط زیست، مدیریت هماهنگ و نظام‌مند منابع حیاتی، #جرم‌انگاری تخریب محیط زیست، تهیه‌ی اطلس زیست‌بوم کشور، تقویت #دیپلماسی #محیط_زیست، گسترش اقتصادسبز و نهادینه‌سازی فرهنگ و #اخلاق زیست‌محیطی از جمله محورهای ابلاغیه‌ی رهبر معظم انقلاب اسلامی است.

۴. پیشگیری و ممانعت از انتشار انواع آلودگی‌های غیرمجاز و جرم‌انگاری تخریب محیط زیست و مجازات مؤثر و بازدارنده‌ی آلوده‌کنندگان و تخریب‌کنندگان محیط زیست و الزام آنان به جبران خسارت.

۱۵. تقویت #دیپلماسی #محیط_زیست با:

۱ـ۱۵. تلاش برای ایجاد و تقویت #نهادهای منطقه‌ای برای مقابله با گرد و غبار و آلودگی‌های آبی.

۲ـ۱۵. توسعه‌ی #مناسبات و جلب #مشارکت و #همکاری‌های هدفمند و تأثیرگذار دوجانبه، چندجانبه، منطقه‌ای و بین‌المللی در زمینه‌ی محیط زیست.

۳ـ۱۵. بهره‌گیری مؤثر از فرصت‌ها و مشوق‌های بین‌المللی در حرکت به سوی اقتصاد کم‌کربن و تسهیل انتقال و توسعه‌ی فناوری‌ها و نوآوری‌های مرتبط.

https://goo.gl/Va4TEV

#دیپلماسی_محیط_زیست #گردوغبار #مشارکت
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"جفا به آب در برنامه ششم توسعه"
الزام و تکلیف دولت به برداشت و انتقال آب از دریاچه های بسته بویژه خزر و تالاب ها در لايحه برنامه ششم توسعه!
@WaterDiplomacy

کلیات لایحه #برنامه_ششم_توسعه (۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰)، در مجلس تصویب شده و جزئیات آن در حال بررسی است. بخش هشتم این لایحه، به برنامه‌ها و الزامات دولت در زمینه آب اختصاص دارد که شامل سه ماده (مواد ٤٥، ٤٦ و ٤٧) و ١٨ بند است. بررسی کلی مواد و بندهای مرتبط با بخش آب مندرج در این لایحه نشان می‌دهد این بخش از برنامه ششم توسعه، از ضعف‌ها و کاستی‌های جدی در مسئله سیاست‌گذاری آب رنج می‌برد و سیاست‌گذاری‌های کلان در مدیریت آب در کشور همچنان فاقد رویکرد مناسب در این زمینه است و نگاه و رویکرد سازه‌محور و تأکید بر مدیریت عرضه به جای تمرکز بر روش‌های مبتنی بر مدیریت تقاضا، همچنان یک ضعف و مشکل اصلی و ابتدایی در سیاست‌گذاری کلان آب در کشور است. شیرین‌سازی آب دریا، انتقال بین‌حوضه‌ای داخلی، برداشت و انتقال آب از دریاچه‌های بسته، بهره‌برداری از منابع آب تالاب‌ها، احداث بندهای انحرافی و سدهای کوچک و امکان برداشت آب از زیستگاه‌های حساس کشور، بخشی از مهم‌ترین سیاست‌های پیشنهادی گنجانده‌شده در بخش آب لایحه ششم توسعه است که دولت ملزم و مکلف به اجرای آنها شده است.

برای نمونه، براساس بنده ح ماده ٤٥ لايحه برنامه ششم توسعه، دولت مكلف به «برداشت و انتقال آب از درياچه‌هاي بسته به‌ويژه خزر، تالاب‌ها و ساير زيستگاه‌هاي حساس كشور و انتقال آب بين‌حوضه‌اي داخلي جديد» شده است. اما سؤالی که در این زمینه مطرح است، آن است که با توجه به مشکلات و تنش‌های متعدد آبی و زیست‌محیطی پیش‌آمده برای بسیاری از منابع آبی کشور به‌ویژه دریاچه‌های بسته، تالاب‌ها و زیستگاه‌های حساس کشور، الزام و تکلیف دولت به برداشت و انتقال آب از این منابع، چه توجیه علمی و منطقی‌ای دارد.

بدون شک، این مسئله در تعارض با سیاست‌های کلی «محیط‌ زیست» ابلاغی آبان ١٣٩٤ از سوی مقام معظم رهبری است. این در حالی است که بند شش این سیاست‌های کلی «... بر حفاظت، احیا، بهسازی و توسعه‌ منابع طبیعی تجدیدپذیر (مانند دریا، دریاچه، رودخانه، مخزن سدها، تالاب، آبخوان زیرزمینی، جنگل، خاک، مرتع و تنوع زیستی به‌ویژه حیات وحش) و اعمال محدودیت قانونمند در بهره‌برداری از این منابع متناسب با توان اکولوژیک (ظرفیت قابل تحمل و توان بازسازی) آنها بر اساس معیارها و شاخص‌های پایداری، مدیریت اکوسیستم‌های حساس و ارزشمند» تأکید جدی مي‌كند. علاوه بر این، تأکید ویژه این بند از لایحه، بر برداشت و انتقال آب از دریاچه‌های بسته به ویژه دریای #خزر سؤالات و ابهاماتی جدی را درباره این پروژه ایجاد مي‌كند که چرا یک پروژه که انتقادات بسیار جدی از منظر حقوقی، اقتصادی، هیدروپلیتیکی و زیست‌محیطی بر آن وارد است، تا این حد مورد تأکید لایحه برنامه ششم توسعه قرار گرفته است.

کنوانسیون حفاظت از تالاب‌های دارای اهمیت بین‌المللی، موسوم به «کنوانسیون #رامسر» به عنوان تنها معاهده زیست‌محیطی پایه‌گذاری‌شده در ایران و قدیمی‌ترین قرارداد بین‌المللی جهانی با تأکید بر حفاظت و استفاده پایدار از طبیعت و تنها کنوانسیون بین‌المللی با موضوع «حفاظت از تالاب‌ها» است. طبق سیستم طبقه‌بندی کنوانسیون رامسر، ٤٢ نوع تیپ تالابی شناخته‌شده در جهان وجود دارد که غیر از تورب‌زارها، بقیه انواع تالابی در ایران یافت می‌شود. در میان تالاب‌های ایران، بیش از ٨٤ تالاب دارای اهمیت بین‌المللی شناسایی شده است که تا پایان سال ٩٤، ٣٥ تالاب در قالب ٢٥ عنوان در فهرست رامسر به ثبت رسیده است. از میان این سایت‌های تالابی، شش مورد در «فهرست #مونترو» یا فهرست تالاب‌های در معرض خطر رامسر (فهرست قرمز رامسر) وارد شده‌اند که شامل مرداب انزلی، هامون پوژک، هامون صابری، هامون هیرمند، دریاچه نی‌ریز، تالاب کمجان، تالاب شادگان، دریاچه‌‌های شورگل و یادگارلو می‌شود. ایران درحال‌حاضر در رتبه ٢٣ در میان کشورهایی است که بیشترین سایت تالابی را در فهرست رامسر به ثبت رسانده‌اند و از طرفی نیز از جمله کشورهایی است که بیشترین تعداد تالاب‌های در معرض خطر را دارد. از این‌رو، تکلیف و الزام دولت به برداشت و انتقال منابع آب از تالاب‌ها می‌تواند شرایط پرتنش و بحرانی این منابع طبیعی بسیار ارزشمند را بغرنج‌تر و کشور را در این مسئله دچار مشکلات جدی‌تر كند.

در پایان تأکید می‌شود هرچند بعد از الزام و تکلیف دولت در این ماده‌لایحه، عبارات کلیشه‌ای و همیشگی «پس از ارزيابي اثرات زيست‌محيطي، تأمين نيازهاي مبدأ و حقابه زيست‌محيطي و اعمال روش‌هاي مديريتي منابع آب و افزايش بهره‌وري ...» قید شده اما تجارب متعدد اجراشده در داخل کشور بارها اثبات كرده این عبارات فقط روی کاغذ باقی خواهند ماند.

#برنامه_ششم_توسعه
#حجت_میان_آبادی

https://goo.gl/0ewPkO
@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

از٣٥ تالاب ایران که درقالب ٢٥عنوان درکنوانسیون رامسرثبت شده اند،6 مورد در«فهرست مونترو» یا فهرست قرمزرامسر قرارداند
@WaterDIplomacy

کنوانسیون حفاظت از تالاب‌های دارای اهمیت بین‌المللی، موسوم به «کنوانسیون رامسر» به عنوان تنها معاهده زیست‌محیطی پایه‌گذاری‌شده در ایران و قدیمی‌ترین قرارداد بین‌المللی جهانی با تأکید بر حفاظت و استفاده پایدار از طبیعت و تنها کنوانسیون بین‌المللی با موضوع «حفاظت از تالاب‌ها» است.

طبق سیستم طبقه‌بندی کنوانسیون رامسر، ٤٢ نوع تیپ تالابی شناخته‌شده در جهان وجود دارد که غیر از تورب‌زارها، بقیه انواع تالابی در ایران یافت می‌شود. در میان تالاب‌های ایران، بیش از ٨٤ تالاب دارای اهمیت بین‌المللی شناسایی شده است که تا پایان سال ٩٤، ٣٥ تالاب در قالب ٢٥ عنوان در فهرست رامسر به ثبت رسیده است. از میان این سایت‌های تالابی، شش مورد در «فهرست مونترو» یا فهرست تالاب‌های در معرض خطر رامسر (فهرست قرمز رامسر) وارد شده‌اند که شامل مرداب انزلی، هامون پوژک، هامون صابری، هامون هیرمند، دریاچه نی‌ریز، تالاب کمجان، تالاب شادگان، دریاچه‌‌های شورگل و یادگارلو می‌شود.

ایران درحال‌حاضر در رتبه ٢٣ در میان کشورهایی است که بیشترین سایت تالابی را در فهرست رامسر به ثبت رسانده‌اند و از طرفی نیز از جمله کشورهایی است که بیشترین تعداد تالاب‌های در معرض خطر را دارد. این در حالی است که براساس بنده ح ماده ٤٥ لايحه برنامه ششم توسعه، دولت مكلف به «برداشت و انتقال آب از درياچه‌هاي بسته به‌ويژه خزر، تالاب‌ها و ساير زيستگاه‌هاي حساس كشور و انتقال آب بين‌حوضه‌اي داخلي جديد» شده است.

بدون شک، تکلیف و الزام دولت به برداشت و انتقال منابع آب از تالاب‌ها می‌تواند شرایط پرتنش و بحرانی این منابع طبیعی بسیار ارزشمند را بغرنج‌تر و کشور را در این مسئله دچار مشکلات جدی‌تر کرده و هزینه های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و محیط زیستی را برای کشور ایجاد نماید.

http://yon.ir/3quY

http://goo.gl/0ewPkO

#کنوانسیون_رامسر #تالاب #فهرست_مونترو #انتقال_آب

@WaterDiplomacy
WaterDiplomacy

"#دیپلماسی_اقلیم؛ بایدها و نبایدهای پیوستن ایران به توافق نامه #پاریس"

بررسی ابعاد اقتصادی و حقوقی پیوستن ایران به توافق نامه پاریس در برنامه گفتگوی ویژه خبری

http://medianews.iribnews.ir/simanews_Files/Videos/95.09.17.2.22.45.mp4

#ClimateDiplomacy #ParisAgreement
@WaterDiplomacy
"نظر شوراي نگهبان درباره لايحه موافقتنامه #پاريس"
@WaterDiplomacy

به گزارش اداره كل روابط عمومي شوراي نگهبان، لايحه موافقتنامه پاريس مصوب جلسه مورخ بيست و سوم آبان ماه يكهزار و سيصد و نود و پنج مجلس شوراي اسلامي در جلسات شوراي نگهبان مورد بحث و بررسي قرار گرفت كه نظر اين شورا به ‌شرح زير اعلام مي‌گردد:

1_ با توجه به بندهاي 8 و 9 ماده 4 و بند 11 ماده 13، پيوست‌هاي اين موافقتنامه بايد ضميمه شوند تا امكان بررسي و اظهارنظر در اين شورا فراهم گردد.

2_ در ماده 23، از اين جهت كه مشخص نيست آيا پيوست مصوبي وجود دارد يا خير؟ ابهام دارد؛ پس از رفع ابهام اظهارنظر خواهد شد.
https://goo.gl/X1bmea

@WaterDiplomacy